Οι προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ για τα άμεσα μέτρα ανακούφισης των θυμάτων της ανθρωπιστικής κρίσης

ΣΥΡΙΖΑ: Προγραμματικά κείμενα για δημόσια διαβούλευση.

Όταν υπάρχουν περίπου 1.500.000 άνεργοι, πάνω από 300.000 νοικοκυριά χωρίς καθόλου εισόδημα, 600.000 παιδιά που υποσιτίζονται, πάνω από 3.000.000 ανασφάλιστοι πολίτες χωρίς πρόσβαση σε πλήρη ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, όταν υπάρχουν εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά και μικροεπιχειρηματίες υπερχρεωμένοι σε τράπεζες και κράτος, όταν οι άστεγοι πολλαπλασιάζονται, όταν εξαιτίας όλων αυτών η κατάθλιψη και οι αυτοκτονίες πυκνώνουν, τότε είναι απολύτως βέβαιο ότι βρισκόμαστε εν μέσω μιας ανθρωπιστικής κρίσης, με πρωτόγνωρη για την μεταπολεμική Ελλάδα έκταση και ένταση. Η Ελλάδα, μια ευρωπαϊκή χώρα εν καιρώ ειρήνης, βιώνει τα αποτελέσματα ενός πολέμου.

Η ανθρώπινη αξιοπρέπεια προϋποθέτει ένα ελάχιστο επίπεδο διαβίωσης που δεν μπορεί να εξαρτάται από το ύψος της κερδοφορίας της οικονομικής ολιγαρχίας. Ωστόσο, η μνημονιακή πολιτική πραγματώνει ακριβώς αυτό: συναρτά την εξασφάλιση των στοιχειωδών συνθηκών ζωής από την ανάκτηση αυτής της κερδοφορίας, ενώ παράλληλα δαιμονοποιεί κάθε άλλη δημόσια ενεργητική πολιτική. Όμως, αυτή η υπαγωγή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στο κέρδος των οικονομικά πανίσχυρων συνιστά ένδειξη σοβαρότατης πολιτισμικής παρακμής και οπισθοδρόμησης, έναν άνευ προηγουμένου ηθικό μαρασμό. Πόσο μάλλον όταν οι μνημονιακές δυνάμεις όχι μόνο κάνουν ότι δεν βλέπουν την ανθρωπιστική κρίση ή αντιμετωπίζουν όψεις της με επικοινωνιακούς όρους, αλλά προσπαθούν επίσης να μας πείσουν για τις «επιτυχίες» της πολιτικής που την δημιούργησε και την επιδεινώνει.

Για τον ΣΥΡΙΖΑ η αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης αποτελεί πρωτίστως αδιαπραγμάτευτη ηθική επιταγή. Γι’ αυτό εκπονήσαμε ένα σχέδιο δράσης με μέτρα άμεσης ανακούφισης για τα θύματα της κρίσης. Τα μέτρα αυτά, σε συνδυασμό με την πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ σε άλλους τομείς (π.χ. επαναφορά κατώτατου μισθού, αύξηση κατώτατων συντάξεων, επέκταση επιδόματος ανεργίας σε αυτοαπασχολούμενους κ.λπ.), έχουν στόχο να καταπολεμήσουν τις επιπτώσεις της ακραία φτώχειας, ενώ παράλληλα θα συμβάλλουν στην ανάσχεση της ύφεσης και της ανεργίας. Τα μέτρα αυτά δεν υποκαθιστούν την πολιτική μας για την επαναθεμελίωση ενός ισχυρού κοινωνικού κράτους αλλά αποτελούν τα πρώτα βήματα σε αυτή την κατεύθυνση.

Στο εν λόγω σχέδιο δράσης θα επιδιώξουμε να ενταχθούν διάφοροι φορείς, οι δήμοι, η εκκλησία, δομές αλληλεγγύης, ιδιώτες, εθελοντές, κ.ο.κ., μέσα σ΄ ένα πλαίσιο συντονισμού από πλευράς δημοσίου και πλήρους διαφάνειας. Την ανάγκη αποτελεσματικότερου συντονισμού φορέων θα την καλύψουν τα ΔΙΚΤΥΑ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ που θα λειτουργήσουν άμεσα σε τοπικό, περιφερειακό και κεντρικό επίπεδο με την ευθύνη αντίστοιχων Συμβουλίων Αλληλεγγύης. Το σχέδιο δράσης προβλέπει την άμεση ενεργοποίηση ψηφιακής πλατφόρμας για την ηλεκτρονική στήριξη των Δικτύων ( "e-pronoia" για τον πολίτη) και την εποπτεία από την Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης.

Τα άμεσα μέτρα ανακούφισης των θυμάτων της κρίσης οργανώνονται σε 10 άξονες, οι οποίοι παρατίθενται παρακάτω μαζί με κάποιες ενδεικτικές παρεμβάσεις.

1. Νέα σεισάχθεια: ανακούφιση των νοικοκυριών από την υπερχρέωση

- Θεσμοθέτηση και εφαρμογή ενός απλού, αποτελεσματικού, διαφανούς και κοινωνικά δίκαιου προγράμματος ρύθμισης των κόκκινων δανείων, το οποίο θα ανακουφίζει πραγματικά τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά, δίνοντας προτεραιότητα στην προστασία των πιο αδύναμων οικονομικά δανειοληπτών και όσων έχουν πληγεί από την κρίση, προς όφελος της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας.

- Συγκεκριμένα, δημιουργούμε ενδιάμεσο φορέα διαχείρισης των κόκκινων δανείων, ο οποίος θα αναλάβει τη θεσμοθέτηση και την εποπτεία της εφαρμογής ενός νέου πλαισίου ρύθμισης με βάση καθορισμένες ελάχιστες δαπάνες διαβίωσης των νοικοκυριών, ύστερα από λεπτομερή έρευνα των δεδομένων του δανειακού χαρτοφυλακίου των τραπεζών. Ο ενδιάμεσος φορέας θα είναι δημοσίου ενδιαφέροντος και θα λειτουργεί με τη μορφή οργανισμού ή ταμείου προστασίας κατοικίας, ενώ παράλληλα θα διαχειριστεί και άλλα προβλήματα στέγης.

- Το πρόγραμμα ρύθμισης περιλαμβάνει όχι μόνο τα στεγαστικά αλλά όλα τα «κόκκινα» δάνεια, που έχουν υποθήκη σε πρώτη κατοικία, αλλά και σε αγροτικές ιδιοκτησίες μικροκαλλιεργητών, και αφορά σε φυσικά πρόσωπα (ιδιώτες με στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια και αγρότες με μικρά αγροτικά δάνεια), εμπόρους, ελεύθερους επαγγελματίες, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και μικρές αγροτικές εκμεταλλεύσεις. Παράλληλα, στο πρόγραμμα ρύθμισης θα υπαχθούν και οφειλές προς άλλους φορείς, όπως Δημόσιο, ΔΕΚΟ, κλπ.

- Στόχος είναι η αναπροσαρμογή των δανείων στη σημερινή οικονομική κατάσταση των δανειοληπτών και στην αντικειμενική δυνατότητά τους να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Το πρόγραμμα ρύθμισης αφ’ ενός θα είναι προσαρμοσμένο στην πραγματική οικονομική δυνατότητα και στις ανάγκες διαβίωσης των πολιτών, έτσι ώστε η εξυπηρέτηση των δανειακών υποχρεώσεων να γίνεται από το περίσσευμα και όχι από το υστέρημα του οικογενειακού εισοδήματος, και αφ’ ετέρου θα βασίζεται στη διεξαγωγή έρευνας για την κάθε περίπτωση χωριστά, αποφεύγοντας την άδικη μεταχείριση των οριζόντιων μέτρων.

- Με βάση τα παραπάνω, στο πρόγραμμα ρύθμισης προβλέπονται:

Ολική διαγραφή χρεών για τις περιπτώσεις αντικειμενικής μόνιμης αδυναμίας αποπληρωμής, δηλαδή για χρέη που δεν υπάρχει καμία δυνατότητα να αποπληρωθούν, με βάση συγκεκριμένα κριτήρια, δηλαδή για ευπαθείς ομάδες (πχ ηλικιωμένοι πάνω από ένα ορισμένο όριο ηλικίας, ανίατα ασθενείς, κλπ), που αδυνατούν να προσποριστούν τα στοιχειώδη του βίου

Απαγόρευση σε πιστωτικούς Οργανισμούς ή στην Εταιρεία, προς την οποία έχει εκχωρηθεί η απαίτηση, ή στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων να καταγγείλουν τη σύμβαση δανείου, να εκδώσουν διαταγές πληρωμής και να προβούν σε οποιαδήποτε πράξη αναγκαστικής είσπραξης ή εκτέλεσης των επίδικων απαιτήσεών τους, μέχρι να ολοκληρωθεί η θεσμοθέτηση του πλαισίου ρύθμισης των κόκκινων δανείων.

Απαγόρευση τηλεφωνικών και άλλων οχλήσεων από εισπρακτικές εταιρείες.

Μη επιβάρυνση οφειλής με τόκους υπερημερίας.

Εκλογίκευση των επιτοκίων.

2. Ανακούφιση από φορολογικό βάρος και χρέη προς την εφορία

- Καμιά φορολογική υποχρέωση (π.χ. φορολογία ακινήτων) για οικογένειες χωρίς καθόλου εισόδημα.

- Πάγωμα εξυπηρέτησης των χρεών στις εφορίες για οικογένειες χωρίς καθόλου εισόδημα, χωρίς επιβάρυνσή τους.

- Καθορισμός ανώτατου ορίου για μηνιαία καταβολή χρεών στην εφορία ανάλογα με το διαθέσιμο οικογενειακό εισόδημα. Ο καθορισμός ανώτατου ορίου για μηνιαία καταβολή χρεών στην εφορία θα είναι ποσοστό στο καθαρό μηνιαίο οικογενειακό εισόδημα που απομένει, αν αφαιρεθούν στεγαστικά δάνεια Α΄ κατοικίας (ή ποσό ενοικίου) και ιατρικά έξοδα για σοβαρές ασθένειες. Τα χρέη στα οποία δεν αντιστοιχεί μηνιαία δόση καταβολής (λόγω του ύψους των εισοδημάτων), δεν διαγράφονται αλλά «παγώνουν» (δεν προστίθενται προσαυξήσεις, ούτε λαμβάνει οποιοδήποτε μέτρο είσπραξης η εφορία) μέχρι οι υπόχρεοι να βρεθούν σε οικονομική κατάσταση, η οποία θα τους επιτρέπει την σταδιακή έστω, εξόφλησή τους.

-Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης του φορολογικού συστήματος (βλ. παρακάτω) μετατίθεται το φορολογικό βάρος από τους έμμεσους στους άμεσους φόρους, και από τα χαμηλά και μεσαία προς τα υψηλά εισοδήματα. Ενδεικτικά μέτρα εδώ είναι η μείωση του ΦΠΑ για τα βασικά είδη διατροφής, η μείωση του φόρου για το πετρέλαιο θέρμανσης και η σταδιακή αύξηση του αφορολόγητου ορίου.

3. Διασφάλιση πλήρους ιατροφαρμακευτικής φροντίδας για όλους/ες

Οι αλλεπάλληλες μνημονιακές περικοπές των δημόσιων δαπανών για την υγεία τα προηγούμενα χρόνια οδήγησαν το δημόσιο σύστημα υγείας σε οριακή κατάσταση. Η κατάρρευσή του έχει αποφευχθεί χάρη στην ηρωική προσπάθεια των εργαζόμενων σε αυτό. Επιπλέον, υπάρχουν τουλάχιστον τρία εκατομμύρια πολίτες (κυρίως άνεργοι μισθωτοί και αυτοαπασχολούμενοι, και τα προστατευόμενα μέλη τους) οι οποίοι, καθώς είναι ανασφάλιστοι, δεν έχουν πρόσβαση σε πλήρη ιατροφαρμακευτική περίθαλψη. Αυτό δεν είναι απαράδεκτο μόνο από ανθρωπιστικής απόψεως αλλά συνάμα και διότι συνιστά μια σοβαρότατη απειλή για τη δημόσια υγεία, πραγματική υγειονομική βόμβα που αν εκραγεί οι συνέπειες θα είναι οδυνηρές τόσο σε ανθρώπινο όσο και σε οικονομικό επίπεδο.

Επομένως, στις άμεσες προτεραιότητες της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ είναι η αποκατάσταση της λειτουργίας του δημόσιου συστήματος υγείας με την παράλληλη διασφάλιση της πλήρους ιατροφαρμακευτικής κάλυψης για όλους/ες. Έχουμε απόλυτη επίγνωση των δυσκολιών που υπάρχουν εδώ. Ωστόσο, είμαστε αποφασισμένοι να εξοικονομήσουμε τους απαραίτητους πόρους και να κινητοποιήσουμε όλες τις υπαρκτές δυνάμεις ώστε να αντιμετωπιστεί με επιτυχία αυτό το, κυριολεκτικά, ζήτημα ζωής ή θανάτου.

Τα άμεσα μέτρα σε αυτή την κατεύθυνση είναι οικονομικού και θεσμικού χαρακτήρα, και εντάσσονται οργανικά στη μεγάλη μεταρρύθμιση στον χώρο της υγείας που αποσκοπεί στη δημιουργία ενός δημόσιου συστήματος υγείας με υψηλή ποιότητα και ελεύθερη πρόσβαση όλων. Με έμφαση επισημαίνουμε ότι, αντίθετα από τις μνημονιακές κυβερνήσεις, η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ διασφαλίζει ένα πραγματικά δημοκρατικό πλαίσιο λήψης αποφάσεων στο χώρο της δημόσιας υγείας που εδράζεται αφενός στην αναγνώριση των υπαρκτών προβλημάτων και τη διασφάλιση επιπλέον χρηματοδότησης για την αντιμετώπισή τους, και αφετέρου στη συνειδητή πολιτική επιλογή η μεγάλη μεταρρύθμιση της δημόσιας υγείας να προχωρήσει με πρωταγωνιστές και συμμάχους τους εργαζόμενους και υπό κοινωνικό έλεγχο.

--Πληροφόρηση και ευαισθητοποίηση των πολιτών αναφορικά με τη δεινή κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει το δημόσιο σύστημα υγείας, και την κατεπείγουσα ανάγκη γενικευμένης και συλλογικής παρέμβασης για τη στήριξή του.

--Έμπρακτη αναγνώριση από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ της τιτάνιας προσπάθειας που καταβάλουν οι εργαζόμενοι στις δημόσιες δομές υγείας να διατηρήσουν τη λειτουργία τους. Διασφαλίζουμε πρόσθετους πόρους και ζητάμε η προσπάθεια αυτή να συνεχιστεί καθότι αναγκαία. Μέσα από δημόσιο και δεσμευτικό διάλογο συμφωνούμε σε συγκεκριμένο πρόγραμμα δράσης και χρονοδιάγραμμα για τη διευκόλυνσή της (πχ άμεση κάλυψη λειτουργικών αναγκών, μείωση του φόρτου εργασίας ακόμη και με προσλήψεις) σε πρώτη φάση και για την εισοδηματική βελτίωση των εργαζόμενων σε δεύτερη φάση. Το ίδιο ζητάμε από όλους τους εμπλεκόμενους με το δημόσιο σύστημα υγείας.

--Στήριξη των δομών αλληλεγγύης στην υγεία, και αξιοποίηση μεθόδων και τρόπων δράσης τους από το δημόσιο σύστημα υγείας. Τουλάχιστον για ένα μεταβατικό στάδιο οι δομές αλληλεγγύης θα χρειαστεί να παίξουν συμπληρωματικό ρόλο προκειμένου να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα που προκάλεσε η μνημονική πολιτική στο δημόσιο σύστημα υγείας.

--Άμεση έναρξη των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών στην υγεία. Η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας θα είναι το πεδίο σημαντικών, ριζικών και τελικά θεσμικών αλλαγών, που με τη σειρά τους θα επιτρέψουν την αναβάθμιση και των δύο επόμενων βαθμίδων. Όπως εξηγούμε αναλυτικότερα στο αντίστοιχο κεφάλαιο, η ενίσχυση της ΠΦΥ σε συνδυασμό με τις παρεμβάσεις για την πρόληψη (πχ πρόγραμμα πρόληψης τροχαίων ατυχημάτων) θα αποφορτίσουν το σύστημα και θα εξοικονομήσουν πόρους (πχ οι εξετάσεις από δημόσιες δομές στοιχίζουν πολύ λιγότερο απ’ ότι η αγορά τους από ιδιώτες).

--Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης του δημόσιου συστήματος υγείας (βλ. αντίστοιχο κεφάλαιο παρακάτω) ενισχύονται οι συλλογικές προσπάθειες υπεράσπισης και στήριξης των δημόσιων δομών υγείας. Πρόκειται για κινήσεις στήριξης των κέντρων ΠΦΥ και των νοσοκομείων στους οποίους μετέχουν εργαζόμενοι στην υγεία, εκπρόσωποι της τοπικής αυτοδιοίκησης και των τοπικών κοινωνικών-επαγγελματικών ενώσεων, και πολίτες που επιθυμούν να στηρίξουν τη λειτουργία των δημόσιων δομών υγείας. Οι κινήσεις αυτές παρακολουθούν τη λειτουργία της αντίστοιχης δημόσιας δομής, έχοντας πρόσβαση σε όλα τα στοιχεία (και τα οικονομικά) που την αφορούν, εντοπίζουν προβλήματα στη λειτουργία της και συμβάλουν στην επίλυσή τους. Δεν αποτελούν μόνο θεσμό στήριξης της δημόσιας υγείας αλλά και θεσμό δημοκρατικού-κοινωνικού ελέγχου της λειτουργίας της, γι’ αυτό και αποτελούν θεσμικό συνομιλητή της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Υγείας.

4. Διασφάλιση στέγασης για όλους

Οι επιπτώσεις της μνημονιακής πολιτικής (υψηλή ανεργία, μείωση κατά 40% των εισοδημάτων των ελληνικών οικογενειών, αθρόα λουκέτα μικρομεσαίων επιχειρήσεων, υπερφορολόγηση μικρομεσαίων εισοδημάτων και ακίνητης περιουσίας, απελευθέρωση των πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας με πρόσφατο νόμο) και η απουσία κοινωνικής πολιτικής για την κατοικία έχουν οδηγήσει σε οξύτατα κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα αναφορικά με ζητήματα στέγης: οι άστεγοι αυξάνονται, πολλοί ενοικιαστές αδυνατούν να πληρώσουν τα ενοίκια τους και πολλές οικογένειες αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο να χάσουν την ιδιόκτητη κατοικία τους. Τα ακίνητα χάνουν την αξία τους ραγδαία, οι απούλητες κατοικίες υπολογίζονται σε 250.000 και οι ξενοίκιαστες κατοικίες και διαμερίσματα πολλαπλασιάζονται.

Το πρόγραμμα της Αριστεράς αντιμετωπίζει το ζήτημα της κατοικίας και της αστεγίας υπό το πρίσμα της φιλοσοφίας «κάθε πολίτης έχει δικαίωμα σε αξιοπρεπή κατοίκηση» και γι’ αυτό θέτει τον εξής μεσομακροπρόθεσμο στόχο: κανένας χωρίς κατοικία - κανένας άστεγος. Συνακόλουθα, πέρα από την αντιμετώπιση του κινδύνου πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας για χρέη σε τράπεζες και εφορία που παρουσιάζετε παραπάνω, οι άμεσες ενέργειες της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ για την σταδιακή επίτευξη του εν λόγω στόχου κινούνται σε δύο άξονες:

(α) Αντιμετώπιση των ακραίων μορφών αστεγίας, μέχρι να λειτουργήσουν οι δομές μόνιμης και ολοκληρωμένης αντιμετώπισης του προβλήματος

(β) Παροχή κατοικίας σε δικαιούχους

Για κάθε άξονα, αναφέρουμε ενδεικτικά τις κυριότερες παρεμβάσεις:

(α) Άμεσα μέτρα αντιμετώπισης αστεγίας

α1. Στοιχειώδεις Υπηρεσίες Φροντίδας

--Ξενώνες Ύπνου. Στοχεύουν στην προσωρινή φιλοξενία και ανακούφιση των «αστέγων στο δρόμο» και αφορούν αποκλειστικά σε υπηρεσίες διανυκτέρευσης, υγιεινής και μερικής σίτισης.

--Ανοιχτά Κέντρα Ημέρας για Άστεγους (ΑΚΗΑ). Σκοπός τους είναι η παροχή υπηρεσιών ψυχοκοινωνικής στήριξης, πρωτοβάθμιας υγειονομικής φροντίδας, η εξασφάλιση δυνατότητας ατομικής φροντίδας και υγιεινής, καθώς και διασύνδεσης με αρμόδιους φορείς παροχής υπηρεσιών στέγης, σίτισης, ψυχολογικής υποστήριξης, υγείας, πρόνοιας και κοινωνικής επανένταξης.

--Παρέμβαση στο δρόμο (street work). Εξειδικευμένα στελέχη και εθελοντές επισκέπτονται σημεία της ευρύτερης γεωγραφικής περιοχής για την καταγραφή περιπτώσεων που μπορούν να καλυφτούν από τις δομές επείγουσας στέγασης.

α2. Προσωρινή - Μεταβατική Φιλοξενία.

--Κοινωνικοί Ξενώνες Αστέγων. Υποδοχή, προσωρινή φιλοξενία και ανακούφιση με στόχο την κινητοποίηση, την κοινωνική επανένταξη και τη μετάβαση των επωφελούμενων σε ανεξάρτητες μορφές στέγασης.

--Ημιαυτόνομη Διαβίωση σε Προστατευμένα Διαμερίσματα. Πρόσβαση σε εξειδικευμένη, υποστηρικτική ή επιβλεπόμενη στέγαση από κατάλληλα καταρτισμένο προσωπικό.

Η κάλυψη των παραπάνω στοιχειωδών υπηρεσιών φροντίδας και η προσωρινή - μεταβατική φιλοξενία θα γίνουν με την

α3. Επανάχρηση του διαθέσιμου οικιστικού αποθέματος ως εξής:

--Ξενώνες αστέγων των Δήμων σε σχολάζουσες δημοτικές, δημόσιες και ιδιωτικές περιουσίες. Επισημαίνεται ότι μια σειρά σημαντικά δημόσια (ΕΤΑΔ) ή δημοτικά ακίνητα έχουν περάσει στο ΤΑΙΠΕΔ προς εκποίηση με επείγοντα χαρακτήρα και στόχο έσοδα 250 εκ. ευρώ από την πώληση. Αν αυτό συμβεί, το δημόσιο θα στερηθεί βασικούς πόρους για την άσκηση κοινωνικής πολιτικής.

--Εκκλησιαστική υποδομή. Η εκκλησία διαθέτει σήμερα ξενώνες ηλικιωμένων και αστέγων. Θα ζητηθεί από το δημόσιο η αξιοποίησή τους στο πλαίσιο του συνολικού προγραμματισμού.

--Ξενοδοχεία. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν ξενοδοχεία που δεν λειτουργούν ή υπολειτουργούν. Υπολογίζεται ότι το κόστος διαμονής, σίτισης, καθαριότητας και ψυχοκοινωνικής υποστήριξης είναι 9-10€ ανά άτομο ημερησίως.

Οι πόροι που διατίθενται είναι εθνικοί και ευρωπαϊκοί.

(β) Μέτρα παροχής κατοικίας σε δικαιούχους

β.1 Διάθεση κατοικιών από το οικιστικό απόθεμα που ανήκει σε ιδιώτες με παροχή φοροαπαλλαγών και μικρές επιδοτήσεις στους ιδιοκτήτες

Ενεργοποιούνται οι αδιάθετες κατοικίες στην αγορά ακινήτων 1-3 δωματίων. Για τις κατοικίες αυτές δεν προβλέπεται η καταβολή του ΕΤΑΚ και άλλης φορολογίας. Οι ιδιοκτήτες τους επιδοτούνται με τιμή μονάδας ανά τ.μ. ανά μήνα, προκειμένου να τις διαθέσουν προς ενοικίαση σε δικαιούχους από ευπαθείς ομάδες.

β.2 Επιδότηση Ενοικίου. Το σχολάζον οικιστικό απόθεμα που ανήκει σε ιδιώτες, μπορεί να διατεθεί με επιδότηση ενοικίου στους δικαιούχους κατοικίας μέσω της ελεύθερης αγοράς.

β.3 Χαμηλότοκα δάνεια με ευνοϊκούς όρους για απόκτηση ιδιόκτητης κατοικίας

5. Διασφάλιση σίτισης για όλους

- Έναρξη προγράμματος «Τροφή για Όλους» με στόχο την κάλυψη βασικών αναγκών σε είδος. Στόχος η κάλυψη των βασικών αναγκών σε κάθε οικογένεια. Υλοποίηση του προγράμματος από δημόσιο φορέα συντονισμού, σε συνεργασία με τους ΟΤΑ και την Εκκλησία της Ελλάδος. Για την επαρκή τροφοδοσία επιδιώκεται επίσης συνεργασία με το Κίνημα χωρίς Μεσάζοντες, τις λαϊκές αγορές και παραγωγούς.

Βασικές κατευθύνσεις του προγράμματος:

- Στήριξη και πολλαπλασιασμός των κοινωνικών παντοπωλείων των δήμων.

- Στήριξη των κοινωνικών παντοπωλείων που λειτουργούν από δίκτυα αλληλεγγύης.

6. Κανένα σπίτι χωρίς ρεύμα, θέρμανση, νερό και τηλέφωνο.

--Εγκαθίδρυση «Ειδικού Καθεστώτος Έκτακτης Ανάγκης» - Κανένα σπίτι χωρίς ρεύμα, θέρμανση, νερό, δυνατότητα επικοινωνίας

Ποιους αφορά: Νοικοκυριά κάτω από το όριο της φτώχειας, που πλήττονται από σοβαρή υλική στέρηση και ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα έντασης εργασίας.

Μέτρο: Καθιερώνεται, μόνο για τις πλέον ευάλωτες πληθυσμιακές ομάδες, η εγγυημένη δωρεάν πρόσβαση σε μια ζωτική - ελάχιστη ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας και νερού και μια δέσμη βασικών τηλεφωνικών υπηρεσιών. Το μέτρο αυτό θα είναι απολύτως ελεγχόμενο και κοστολογημένο και προορίζεται αποκλειστικά για τους συνανθρώπους μας που βρίσκονται αποδεδειγμένα σε μια κατάσταση σοβαρής υλικής στέρησης.

--Βελτίωση των συνθηκών πρόσβασης και χρήσης των υπηρεσιών κοινής ωφέλειας

Ποιους αφορά: Υπόλοιπες ομάδες που δοκιμάζονται από την κρίση.

Μέτρα: Επέκταση των υφιστάμενων κοινωνικών τιμολογίων και επιδομάτων (α) σε νέες κατηγορίες δικαιούχων (θέρμανση, νερό, τηλεπικοινωνίες) (β) σε νέες υπηρεσίες (π.χ. ευρυζωνικό δίκτυο, κινητή τηλεφωνία, ενίσχυση δικτύων δημόσιας ανοιχτής πρόσβασης) και τεχνολογίες θέρμανσης (φυσικό αέριο, pellet, αντλίες θέρμανσης, κ.λπ.) και (γ) σε νέες περιοχές (επέκταση του σύγχρονων τεχνολογιών δικτύου σε περιοχές της υπαίθρου και σε υποβαθμισμένες αστικές περιοχές).

--Διευκόλυνση πολιτών με την ίδρυση και λειτουργία ειδικών μονάδων εξυπηρέτησης ευπαθών ομάδων του πληθυσμού

Ποιους αφορά: Τους πολίτες που αποδεδειγμένα αντιμετωπίζουν μόνιμο ή παροδικό πρόβλημα πληρωμής των λογαριασμών κοινής ωφέλειας.

Μέτρο: Σε κάθε επιχείρηση κοινής ωφέλειας, θα ιδρυθεί βάσει ρυθμιστικής υποχρέωσης ειδική μονάδα που θα παρέχει τις ακόλουθες υπηρεσίες: α) ειδική τηλεφωνική γραμμή επικοινωνίας, β) καθεστώς προσωρινής διατήρησης της παροχής ρεύματος/νερού/τηλεφώνου για την αποφυγή της διακοπής γ) εξατομικευμένος διακανονισμός ρύθμισης οφειλών δ) κάλυψη των οφειλών των νοικοκυριών από ειδικό ταμείο αλληλεγγύης για το ρεύμα σε περίπτωση αποδεδειγμένης αδυναμίας πληρωμής τους ε) παροχή εξειδικευμένων συμβουλών για την μείωση της κατανάλωσης και την ένταξη σε προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας.

--Επάρκεια χρηματοδοτικών πόρων για την απρόσκοπτη υλοποίηση των ανωτέρω μέτρων

Η υλοποίηση των παραπάνω μέτρων οφείλει να στηριχθεί σε σταθερές χρηματοδοτικές πηγές. Το κόστος θα κατανέμεται στο σύνολο των επιχειρηματικών φορέων που δραστηριοποιούνται στην αγορά ενέργειας και τηλεπικοινωνιών. Η (μη φιλανθρωπικής φύσης) κοινωνική ευθύνη που συνδέεται με την παροχή υπηρεσιών κοινής ωφέλειας θα πρέπει να επωμίζεται έμπρακτα και από τις ιδιωτικές επιχειρήσεις της ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών, όπως προβλέπει το σχετικό ευρωπαϊκό και εθνικό νομοθετικό πλαίσιο.

7. Διασφάλιση της μετακίνησης για όλους

- Δωρεάν μετακίνηση με τις αστικές συγκοινωνίες για ανέργους και άτομα με ελάχιστο εισόδημα, με κάρτα και με κοινωνικά κριτήρια.

- Απαλλαγή από διόδια για μόνιμους κατοίκους τοπικών περιοχών και τους επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται στην περιοχή (στις τοπικές μετακινήσεις και όταν δεν υπάρχει αξιόπιστο εναλλακτικό οδικό δίκτυο) .

- Μείωση της τιμής των διοδίων στον μέγιστο εφικτό βαθμό και στο πλαίσιο της συνολικής επανεξέτασης του θεσμού των συμβάσεων παραχώρησης.

8. Ειδικά σχέδια δράσης για την ολόπλευρη στήριξη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων (παιδιά – ηλικιωμένοι – ΑΜΕΑ – θύματα κακοποίησης)

Στήριξη των παιδιών

- Δωρεάν προγεννητικός έλεγχος στα δημόσια νοσοκομεία και σε ειδικές δομές Πρωτοβάθμιας Υγείας

- Ολόπλευρη στήριξη τοκετού (π.χ. εξασφάλιση αξιοπρεπών επιδομάτων και κατάργηση της συμμετοχής στις ιατροφαρμακευτικές ανάγκες κατά την εγκυμοσύνη και τον τοκετό).

- Πλήρης δωρεάν εμβολιαστική κάλυψη και συστηματικός ιατρικός προληπτικός έλεγχος όλων των παιδιών.

- Κάλυψη όλων των αιτήσεων στους βρεφονηπιακούς σταθμούς των δήμων, άλλων δημόσιων φορέων (π.χ. ΟΕΚ). Ειδική μέριμνα για παιδιά άνεργων γονιών ή οικογενειών κάτω από το όριο της φτώχειας. Κάλυψη των αναγκών και της αυξημένης ζήτησης για δημόσιους παιδικούς σταθμούς με άμεσα προγράμματα επεμβάσεων σε υφιστάμενα κτίρια σε συνεργασία με δήμους ώστε να λειτουργήσουν ταχύτατα σαν δημόσιοι σταθμοί. Μέχρι να ολοκληρωθούν τα προγράμματα κάλυψης του συνόλου των αναγκών, δίδεται ειδικό κουπόνι για ιδιωτικούς βρεφονηπιακούς σταθμούς.

- Ενίσχυση και επέκταση δομών που υποστηρίζουν την οικογένεια όλων των μορφών όπως Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας (ΚΚΠ), παιδικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς, Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης παιδιών (ΚΔΑΠ), κατασκηνώσεις, κοινωνικά φροντιστήρια, συμβουλευτική-ψυχολογική στήριξη κλπ.

- Ενίσχυση σχολικών επιτροπών για κάλυψη αναγκών θέρμανσης

- Αξιοποίηση όλων των ανενεργών κονδυλίων του Υπ. Παιδείας για την αντιμετώπιση του υποσιτισμού των νέων, δημιουργία κοινωνικών κυλικείων, οργάνωση σχολικών γευμάτων σε περιοχές με μεγάλα προβλήματα λόγω κρίσης.

- Ειδικά προγράμματα στήριξης των παιδιών με μαθησιακές και άλλες δυσκολίες.

- Ειδικά προγράμματα στήριξης των σχολείων στις υποβαθμισμένες περιοχές της χώρας

- Επαναφορά της ενισχυτικής διδασκαλίας

- Δυνατότητα απόκτησης πτυχίου ξένης γλώσσας από την υποχρεωτική εκπαίδευση.

-Ανάπτυξη μέτρων πρόληψης σχολικής βίας (bullying) και προστασίας ασυνόδευτων παιδιών

- Δημιουργία δικτύων ανταλλακτικών παζαριών για είδη ένδυσης - υπόδησης κ.λπ.

- Διασφάλιση - ενίσχυση φοιτητικής μέριμνας και ειδικό πρόγραμμα υποτροφιών) ώστε οι επιτυχόντες στην τριτοβάθμια εκπαίδευση να μην χάσουν τη δυνατότητα να σπουδάσουν εξαιτίας οικονομικής ανέχειας.

Επισημαίνουμε ότι πολλές από τις παραπάνω παρεμβάσεις αποτελούν οργανικό μέρος της μεγάλης μεταρρύθμισης στο χώρο της παιδείας, τα κεντρικά στοιχεία της οποίας παρουσιάζονται στο αντίστοιχο κεφάλαιο.

Στήριξη ηλικιωμένων

--Ενίσχυση, αξιολόγηση δομών κλειστής περίθαλψης ηλικιωμένων (Μονάδες Φροντίδας Ηλικιωμένων κερδοσκοπικών και Μη)

--Ενίσχυση αξιολόγηση δομών ανοιχτής φροντίδας όπως Κέντρων Ημερήσιας Φροντίδας Ηλικιωμένων (ΚΗΦΗ), Βοήθεια στο Σπίτι, Τηλεβοήθεια, ΚΑΠΗ

--Επέκταση επιδομάτων Στεγαστικής Συνδρομής π.χ ενοίκιο όσων έχουν ελάχιστο εισόδημα

--Σταδιακή αποκατάσταση των συντάξεων αρχίζοντας από τις χαμηλότερες.

-- Θεσμοθέτηση Εθνικού Συμβουλίου Ηλικιωμένων και ενίσχυση μορφών Διαγενεακής Αλληλεγγύης ( προέκταση του θεσμού της αναδοχής και στους/στις ηλικιωμένους/νες και ρύθμιση του επαγγέλματος του Φροντιστή ηλικιωμένων.

-- Εναρμόνιση με τον Ευρωπαϊκό Χάρτη Δικαιωμάτων και Υποχρεώσεων των ηλικιωμένων που χρήζουν μακροχρόνιας φροντίδας.

Στήριξη ΑμεΑ

--Κατά προτεραιότητα εφαρμογή για άτομα με ειδικές ανάγκες όλων των παραπάνω ευνοϊκών ρυθμίσεων, ιδιαίτερα εκείνων που αφορούν:

(α) την ελάφρυνση των τραπεζικών δανείων, την προστασία της πρώτης κατοικίας από πλειστηριασμούς, την ευνοϊκή ρύθμιση των χρεών στην εφορία και τις φοροελαφρύνσεις.

(β) Πλήρης και δωρεάν πρόσβαση στη φαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη των ατόμων με αναπηρία.

(γ) Δωρεάν χρήση όλων των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς από τα ΑμεΑ.

(δ) Διεύρυνση των κριτηρίων για την χορήγηση του επιδόματος θέρμανσης και του κοινωνικού τιμολογίου ΔΕΗ σε οικογένειες που ένα τουλάχιστον μέλος τους είναι άτομο με αναπηρία.

--Άμεση παύση της περικοπής των εισοδημάτων των ΑμεΑ και σταδιακή αποκατάσταση τους με ακύρωση όλων των μνημονιακών νομοθετικών ρυθμίσεων.

--Άμεση διευθέτηση της λειτουργίας επιτροπών «Κέντρων Πιστοποίησης Αναπηρίας» ΚΕΠΑ για μείωση χρόνου αναμονής, αναδρομική καταβολή προνοιακών επιδομάτων και αναπηρικών συντάξεων στους/στις δικαιούχους και συνέχιση της χορήγησής τους μέχρις ότου εξεταστεί ο δικαιούχος από τα ΚΕΠΑ, καθώς και πλήρη ιατροφαρμακευτική κάλυψη μέχρι την ημερομηνία αυτή.

--Καταβολή των κοινωνικών επιδομάτων σε σταθερή μηνιαία καθορισμένη ημερομηνία.

--Έκδοση κάρτας αναπηρίας εν είδη ταυτότητας, της οποίας θα γίνεται χρήση σε κάθε περίπτωση που το άτομο με αναπηρία επιβάλλεται να αποδείξει το ποσοστό αυτής.

--Ενίσχυση των ειδικών σχολικών μονάδων, που δε θα λειτουργούν ως «χώροι φύλαξης», αλλά ως χώροι παροχής ειδικής εκπαίδευσης, στελεχωμένες με εξειδικευμένο προσωπικό για τις ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες των μαθητών.

--Άμεση καταβολή των καθυστερουμένων επιχορηγήσεων από τον Ε.Ο.Π.Υ.Υ προς τα κέντρα ημερήσιας φροντίδας και άμεση υπογραφή νέων συμβάσεων.

--Εργασιακή ασφάλεια και σταθερότητα για όλους τους εργαζόμενους στην ειδική αγωγή και τις προνοιακές δομές, με καταβολή όλων των δεδουλευμένων στους εργαζόμενους που παραμένουν απλήρωτοι εδώ και πάρα πολλούς μήνες.

Στήριξη των θυμάτων κακοποίησης.

Αφορά σε ζητήματα όπως η βία κατά των γυναικών, η εμπορία ανθρώπων για σεξουαλική εκμετάλλευση και η εργασιακή εκμετάλλευση.

--Δημιουργία νέων δομών με αξιοποίηση των υπαρχόντων ξενώνων και κτιρίων.

--Συμβουλευτικά Κέντρα

--Τηλεφωνική Βοήθεια - Κέντρο Καταγγελιών σε 24ωρη βάση όλο το χρόνο.

9. Καταπολέμηση της ακρίβειας.

-Σταδιακή μείωση των έμμεσων φόρων που συνήθως επιβαρύνουν τις τελικές τιμές (στο πλαίσιο της φορολογικής μεταρρύθμισης και ειδικότερα του σκέλους που αφορά την μετατόπιση φορολογικού βάρους από τους έμμεσους στου άμεσους φόρους).

-Έλεγχος των τιμών στις πηγές διαμόρφωσης του κόστους προϊόντων και υπηρεσιών

-Ειδικό σχέδιο δράσης εναντίον των καρτέλ και γενικότερα των ολιγοπωλιακών καταστάσεων στην αγορά με παρεμβάσεις όπως η ενίσχυση της επιτροπής ανταγωνισμού

-Ιδιαίτερα αυστηρός έλεγχος σε όλες τις πτυχές της εμπορίας πετρελαιοειδών.

-Ευνοϊκή τιμολογιακή πολιτική από τις δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς

-Καθιέρωση ενός γνήσιου τιμαρίθμου που θα αποτυπώνει τις πραγματικές δαπάνες των νοικοκυριών

10. Αντιμετώπιση της «πολιτισμικής φτώχειας» με ειδικές παρεμβάσεις που ενθαρρύνουν και διασφαλίζουν την πρόσβαση των φτωχών και των περιθωριοποιημένων κοινωνικών ομάδων στην παραγωγή και απόλαυση πολιτισμικών αγαθών. Ενδεικτικές παρεμβάσεις είναι: (α) η σχεδιαζόμενη, στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, μετατροπή των σχολείων σε χώρους αναφοράς κάθε γειτονιάς ως ανοιχτά κέντρα πολιτισμού, δημιουργικής καλλιτεχνικής απασχόλησης, αθλητισμού, μουσικής παιδείας και ηλεκτρονικών εφαρμογών. (β) αξιοποίηση και άλλων δημόσιων χώρων για την διευκόλυνση της παραγωγής και την παρουσίαση του έργου πρωτοποριακών πολιτισμικών ομάδων, (γ) η θεσμοθέτηση της «κάρτας πολιτισμού» που θα την παρέχει ο ΟΑΕΔ στους άνεργους και με αυτή θα διασφαλίζεται η δωρεάν πρόσβαση σε όλα τα επιχορηγούμενα από το κράτος πολιτιστικά δρώμενα, (δ) ενίσχυση και εμπλουτισμός των δημόσιων βιβλιοθηκών (δήμοι, σχολεία, πανεπιστήμια κ.λπ.).

 

Το σχέδιο του ΣΥΡΙΖΑ για την πάταξη της διαφθοράς και της διαπλοκήςγια δημόσια διαβούλευση τα παρακάτω προγραμματικά κείμενα.

ΣΥΡΙΖΑ: Προγραμματικά κείμενα για δημόσια διαβούλευση.

 

Κληρονομούμε ένα Κράτος που αντί να υπηρετεί την κοινωνία την απομυζά προς όφελός του. Κληρονομούμε έναν μηχανισμό λαφυραγώγησης του παραγόμενου εθνικού πλούτου και του κράτους σε υλικό και ποιοτικό επίπεδο (κρατικοί πόροι, στελέχωση του κράτους, δημόσια αγαθά, συναλλαγές με το Δημόσιο). Το Κράτος χρησιμοποιεί μεροληπτικές κρατικές πολιτικές για τη διατήρησή του στην εξουσία ανταμείβοντας υποστηρικτές, εξαγοράζοντας συνειδήσεις και επικοινωνιακή στήριξη. Εξυπηρετεί οικονομικές και πολιτικές ελίτ σε θεσμικό επίπεδο (ποινική ασυλία, φοροδιαφυγή και φοροαποφυγή, ευνοϊκό νομοθετικό πλαίσιο σε ζητήματα εργατικής νομοθεσίας, περιβαλλοντικής προστασίας κλπ.), ενώ το όποιο παραγόμενο «κυβερνητικό έργο» χρησιμοποιείται ως φενάκη για την απόκρυψη της πραγματικότητας από μια κοινωνία αποκλεισμένη από τις διαδικασίες διαμόρφωσης κι άσκησης πολιτικής.

Το διεφθαρμένο πολιτικό σύστημα λειτουργεί χρησιμοποιώντας τους κρατικούς μηχανισμούς του στενού δημόσιου τομέα (σύμφωνα με τη νεοφιλελεύθερη θεωρία), στράτευμα – δικαιοσύνη – αστυνομία καθώς και τη δημόσια διοίκηση, τα Μ.Μ.Ε., τον χρηματοπιστωτικό τομέα, κλπ. Προσπαθεί να μολύνει βασικές δημοκρατικές αρχές, που έχουν ισχυρά θεμέλια στις συνειδήσεις των πολιτών, μέσω συνταγματικών και νομοθετικών διατάξεων οι οποίες αδυνατίζουν ή και αναιρούν τα δημοκρατικά κεκτημένα, όπως π.χ. ο νόμος περί ευθύνης υπουργών, οι ευνοϊκοί ή χαριστικοί όροι παραχώρησης δημοσίων πόρων στην περίπτωση των Σκουριών, των ραδιοτηλεοπτικών συχνοτήτων. Όταν τα συμφέροντα του πολιτικού συστήματος δεν μπορούν να «μεταμφιεστούν» σε νομικές διατάξεις, τότε χρησιμοποιεί το άλλο μεγάλο όπλο του τη διαφθορά η διαιώνιση της οποίας αποτελεί, σε τελική ανάλυση, μια συνειδητή πολιτική επιλογή.

Σύμφωνα με τη Συνθήκη του Ο.Η.Ε. Κατά της Διαφθοράς δεν υπάρχει διεθνώς αποδεκτός ορισμός της, αλλά μπορούμε να χρησιμοποιούμε περιγραφικούς όρους μορφών διαφθοράς όπως «κατάχρηση εξουσίας», «δωροδοκία» και «υπεξαίρεση». Η διαφθορά συνιστά ένα σύνθετο φαινόμενο με οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές και πολιτιστικές διαστάσεις. Πρόκειται για διαμεσολάβηση σχέσεων εξουσίας με σκοπό το ιδιωτικό όφελος, μια υλική μορφή διαμεσολάβησης η οποία στη χώρα μας έχει βαθιές ιστορικές ρίζες στον τρόπο που συγκροτήθηκε το κράτος και οι μορφές εξουσίας που υλοποιήθηκαν από αυτό και μέσω αυτού. Έχει αναφορές και στον ιδιωτικό και στο δημόσιο τομέα και δυστυχώς παρουσιάζει διευρυμένη βάση στη κοινωνία, εφόσον διαμορφώνει ένα πλέγμα σχέσεων που ευνοεί υλικά διάφορα κοινωνικά στρώματα. Την πολιτική διαφθορά μπορούμε να την ορίσουμε ως την εκμετάλλευση της εξουσίας που διαθέτει κάποιος λόγω ιδιότητας για να αποκτήσει παράνομα οφέλη για τον εαυτό του, συγγενικά ή φιλικά του πρόσωπα και συνεργάτες του. Το όφελος μπορεί να μην είναι άμεσα υλικό, αλλά η διευκόλυνση απόκτησης ή διατήρησης δημόσιου αξιώματος. Στην πολιτική πρακτική αυτό μπορεί να περιγραφεί με τη μέθοδο του διαμοιρασμού της «λείας» (δημόσια περιουσία, αξιώματα, πόροι) προκειμένου να εξαγορασθούν οι υπηρεσίες, συνεργασία, ανοχή κλπ., όσων είναι απαραίτητοι για να ολοκληρωθεί η κλοπή.

Οι σημαντικότερες εστίες διαπλοκής και διαφθοράς σχετίζονται με :

την άσκηση της πολιτικής, τη θεσμοθέτηση, χρηματοδότηση και του τρόπου λειτουργίας των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης,

το χρηματοπιστωτικό σύστημα και τον έλεγχό του,

τις αμυντικές δαπάνες,

τη διαχείριση της δημόσιας περιουσίας,

τις ιδιωτικοποιήσεις και τις συμβάσεις παραχώρησης,

όλα τα στάδια πραγματοποίησης των δημόσιων έργων (σχεδιασμός, ανάθεση, εκτέλεση, παραλαβή),

τις παντός τύπου προμήθειες του Δημοσίου,

τις εθνικές και κοινοτικές επιδοτήσεις καθώς και

την ανοχή σε πρακτικές διασπάθισης δημόσιου χρήματος, όπως π.χ. το λαθρεμπόριο καυσίμων.

Στο Δημόσιο τομέα η διαφθορά έχει διαβρώσει υπηρεσίες, αντιλήψεις και λειτουργίες και η ανατροπή της θα είναι δύσκολο και πολύχρονο έργο. Τη διαπλοκή και τη διαφθορά υποδαυλίζουν και ενισχύουν συγκεκριμένες επιλογές και πρακτικές αδιαφάνειας, η αποδυνάμωση και αποδιάρθρωση, συχνά εσκεμμένη, των συναφών ελεγκτικών μηχανισμών κι ένα νομικό σύστημα που το χαρακτηρίζει η πολυνομία, η πολυπλοκότητα και η ασάφεια. Την ίδια στιγμή, σε καμία περίπτωση δεν λείπει η διαφθορά από την ιδιωτική σφαίρα σε σχέση όχι μόνο με «ηχηρές» περιπτώσεις όπως αυτή των σκανδάλων του Χρηματιστηρίου και της Siemens, αλλά και με τα μικρότερα δίκτυα διαφθοράς που έχουν διαποτίσει καθημερινές λειτουργίες της κοινωνίας («φακελάκια», «γρηγορόσημα» κ.ά.). Ιδιαίτερα η «μικρή διαφθορά», στην οποία υπάρχει εσχάτως η τάση να συγκεντρώνεται όλο το μένος των δυνάμεων θεσμικού ελέγχου και καταστολής – και μάλιστα ανεπαρκώς – είναι απότοκη μιας κουλτούρας ανοχής απέναντι στην παράνομη συνδιαλλαγή την οποία βέβαια θα καταπολεμήσουμε. Δεν θα πρέπει να παραλείψουμε, ωστόσο, τον κομβικό ρόλο που είχε αυτή στο πλαίσιο του κλίματος συνενοχής που καλλιεργήθηκε από τα πάνω, με στόχο τον αποπροσανατολισμό της κοινωνίας από τη «μεγάλη διαφθορά» στην οποία ενεπλάκη και εμπλέκεται το πολιτικό προσωπικό της χώρας.

Από την πορεία και τους αγώνες του ο ΣΥΡΙΖΑ έχει αποδείξει ότι όχι μόνο δεν συμβιβάζεται με αυτό το νοσηρό σύστημα και τους ιδιωτικούς θύλακες διαπλοκής και διαφθοράς, αλλά ότι επιπλέον, θεωρούμε την έξοδο από την κρίση, την παραγωγική ανασυγκρότηση και το δημοκρατικό μετασχηματισμό της χώρας ως στόχους άρρηκτα συνδεδεμένους με την άμεση και αποφασιστική εξάλειψη της διαφθοράς. Δεσμευόμαστε να την ξεριζώσουμε, λαμβάνοντας υπόψη τη σωρευμένη διεθνή εμπειρία και ιδιαίτερα όλες εκείνες τις διεθνείς και ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες που στοχεύουν στην υιοθέτηση προτύπων και στη μεταφορά τεχνογνωσίας. Θεωρούμε καθήκον μας απέναντι στη δημοκρατία και τους πολίτες να συγκρουστούμε με τον πυρήνα των συμφερόντων που έχουν οδηγήσει τη χώρα στην κρίση και την παρακμή. Είμαστε ικανοί κι έχουμε την πολιτική βούληση και την αυτονομία να λειτουργήσουμε ως εγγυητές της νομιμότητας και να προβούμε στην ανάληψη εκείνων των πρωτοβουλιών που δεν θα αποσκοπούν στη δημιουργία εντυπώσεων και προσχημάτων με στόχο τη συγκάλυψη του ιδίου οφέλους που έχουν καρπωθεί όλα αυτά τα χρόνια οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ καθώς και το πελατειακό σύστημα που οι ίδιοι δημιούργησαν και του οποίου τη συντήρηση εξακολουθούν να επιδιώκουν.

Δεν είναι τυχαίο ότι οι ισχύουσες διατάξεις σχετικά με την πάταξη της διαφθοράς είναι μεν αναποτελεσματικές, κυρίως όμως είναι «κατευθυνόμενες» και υπό τον έλεγχο της πολιτικής επιλογής της εκάστοτε κυβέρνησης. Για τον ΣΥΡΙΖΑ η διαφθορά και η διαπλοκή είναι ασύμβατες με τον τύπο της κοινωνίας στον οποίον προσβλέπει και άμα τη αναλήψει των κυβερνητικών καθηκόντων θα λειτουργήσει ως υποκείμενο που βρίσκεται σε διαρκή πόλεμο με τις δυνάμεις που στηρίζουν τα φαινόμενα αυτά. Άλλωστε η βασική μας διαφορά στην υπόθεση καταπολέμησης της διαφθοράς στηρίζεται στο ότι ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να τα καταφέρει καθώς υπερτερεί, αφού διαθέτει καθαρά χέρια, σε αντίθεση με τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ που αδυνατούν καταστατικά να επιδείξουν πολιτική βούληση, έχοντας εκθρέψει και βασιστεί στο πλέγμα-διαφθοράς διαπλοκής όλα τα χρόνια που κυβέρνησαν τη χώρα.

Στο πλαίσιο του κυβερνητικού του προγράμματος με στόχο το δημοκρατικό μετασχηματισμό του κράτους ο ΣΥΡΙΖΑ θα εφαρμόσει ένα σχέδιο δράσης για την καταπολέμηση της διαπλοκής και της διαφθοράς στο πολιτικό σύστημα, τη δημόσια διοίκηση και τις λειτουργίες του κράτους, πάνω στους εξής βασικούς άξονες:

Α. Διαμόρφωση ενός δίκαιου και αποτελεσματικού συστήματος εντοπισμού και πάταξης των περιπτώσεων διαφθοράς και διαπλοκής

--1. Αναγνωρίζοντας ότι εκτός από την προώθηση μεταρρυθμιστικών τομών το δημόσιο αίσθημα προτάσσει ως αίτημα και την κάθαρση του δημόσιου και ιδιωτικού βίου από τη διαφθορά και τη διαπλοκή, κινητοποιούμε άμεσα τις κοινοβουλευτικές διαδικασίες (εξεταστικές επιτροπές κ.λπ.), ώστε να διερευνηθούν όλα τα σκάνδαλα και, στις περιπτώσεις όπου προκύψουν τα απαιτούμενα στοιχεία, να παραπεμφθούν τα εμπλεκόμενα πρόσωπα στη Δικαιοσύνη. Δημιουργούμε το πολιτικό και νομικό πλαίσιο εντός του οποίου η Δικαιοσύνη θα μπορέσει να φέρει σε πέρας το έργο της. Επανελέγχουμε στο ίδιο πλαίσιο όλες τις συμβάσεις του Δημοσίου και τις αποφάσεις με μεγάλο οικονομικό αντίκρισμα, όπως π.χ. τις αποφάσεις του ΤΑΙΠΕΔ για ιδιωτικοποιήσεις, τις αποφάσεις της Τράπεζας της Ελλάδος για τη βιωσιμότητα των τραπεζών και την ανακεφαλαιοποίησή τους, τις συμβάσεις για αγορά αμυντικών συστημάτων κ.λπ. Τροποποιούμε την ισχύουσα ποινική νομοθεσία με σκοπό την αναλογική και δίκαιη απόδοση της ποινικής ευθύνης στους εμπλεκόμενους σε υποθέσεις διαφθοράς και διαπλοκής και κυρίως τη διασφάλιση της άμεσης αποκατάστασης της βλάβης που έχει υποστεί η δημόσια περιουσία, σε όλα τα στάδια της ποινικής διαδικασίας και προδικασίας.

--2. Αναδιαρθρώνουμε και ενισχύουμε όλους τους ελεγκτικούς μηχανισμούς του κράτους και όπου χρειάζεται φτιάχνουμε νέους. Διασφαλίζουμε θεσμικά και ουσιαστικά την ανεξαρτησία των ελεγκτών από τους ελεγχόμενους. Δημιουργούμε Δικαστική Αστυνομία, η οποία αναλαμβάνει τη προδικαστική έρευνα, τεκμηρίωση και γενικά υποστήριξη των Δικαστικών και Εισαγγελικών Αρχών για όλα τα αδικήματα. Η εφαρμογή του περιουσιολογίου θα συνοδευτεί και με τη δημιουργία ειδικής υπηρεσίας εντοπισμού αδήλωτων περιουσιακών στοιχείων. Καθιερώνουμε το διπλογραφικό σύστημα στο στενό και ευρύτερο δημόσιο τομέα, ώστε να ενισχύσουμε τους όρους διαφάνειας. Ενοποιούμε (καθιστούμε συμβατά μεταξύ τους) και αναβαθμίζουμε τα πληροφοριακά συστήματα (Taxis, Elenxis, Icis, κλπ.) που χρησιμοποιούν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί, όπως ΣΔΟΕ, ΔΟΥ, Γενικό Λογιστήριο, Ελεγκτικό Συνέδριο, Οικονομική αστυνομία κ.α. και συστήνουμε ειδική συσχετιζόμενη υπηρεσία υπό την εποπτεία της ΓΓΠΣ (Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων). Επαναλειτουργούμε Δημόσιο Σώμα Ορκωτών Λογιστών, για τον έλεγχο της διαπλοκής δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.

--3. Αντιμετώπιση φοροδιαφυγής – διαφθοράς σε εθνικό επίπεδο, η οποία θα στηρίζεται σε ευκρινείς δομές και αξιόπιστες και διαφανείς διαδικασίες, όπως:

i. Η κατάργηση του φορολογικού απορρήτου για τους ελεγκτικούς μηχανισμούς της εφορίας και γνωστοποίηση όσων στοιχείων ζητούνται, εκτός από αυτά που αφορούν την ασφάλεια του πολίτη.

ii. Η παρακολούθηση και τεκμηρίωση των υποθέσεων που επιλέγονται για έλεγχο, των αποτελεσμάτων του ελέγχου, καθώς και της έκβασης της υπόθεσης, μέχρι αυτή να οριστικοποιηθεί με συμβιβασμό ή με δικαστική απόφαση.

iii. Η δημιουργία μόνιμου ηλεκτρονικού μητρώου φορολογικών ελεγκτών, στο οποίο θα καταγράφονται και θα παρακολουθούνται διαρκώς η πορεία και το αποτέλεσμα των υποθέσεων που ελέγχθηκαν ή ελέγχονται, η σύνθεση της υπηρεσιακής δομής των υπηρεσιών στις οποίες υπηρέτησε και υπηρετεί ο ελεγκτής, η σύνθεση της ιδιοκτησίας των επιχειρήσεων που ελέγχθηκαν και ελέγχονται, καθώς και των οικονομικών υπευθύνων – λογιστών τους, ανά ελεγκτή.

iv. Η θέσπιση συγκεκριμένου πλαισίου με μετρήσιμα και διαφανή κριτήρια για την αξιοκρατική επιλογή, προαγωγή, μετακίνηση, επιμόρφωση κ.λπ. του προσωπικού των εφοριών. Διασφάλιση αξιοκρατικών διαδικασιών ανέλιξης του προσωπικού, βάσει αυστηρών αντικειμενικών κριτηρίων (χρόνια προϋπηρεσίας, ειδικά σεμινάρια επιμόρφωσης, γραπτές εξετάσεις κλπ) χωρίς τη δυνατότητα παρέμβασης της πολιτικής ηγεσίας. Η αποκομματικοποίηση της διαδικασίας εξέλιξης του προσωπικού αποτελεί αναγκαίο συστατικό ενός αδιάφθορου συστήματος δημόσιας διοίκησης.

v. Η αναβάθμιση και διοικητική ανεξαρτησία των οικονομικών επιθεωρητών. Καθορισμός πρότυπων διαδικασιών με στόχο την ουσιαστική τους λειτουργία.

vi. Η ουσιαστική εφαρμογή του πόθεν έσχες για όσους εμπλέκονται στον καταλογισμό και την είσπραξη της φορολογητέας ύλης.

--4. Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης του χρηματοπιστωτικού συστήματος, διασφαλίζουμε τη διαφάνεια της λειτουργίας και τον κοινωνικό έλεγχο των τραπεζών. Το Ελληνικό Δημόσιο θα έχει τον έλεγχο της διαχείρισης των διοικήσεων των τραπεζών με λόγο για τα θέματα της πιστωτικής πολιτικής και διαφάνειας μέσω ειδικής υπηρεσίας, η οποία θα μπορούσε να είναι π.χ. το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, με τους επιτρόπους που έχει θέσει στα Δ.Σ. των τραπεζών. Υιοθετούμε πολιτικές και νομοθετικές πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο καθώς και στο πλαίσιο των αρμόδιων διεθνών οργανισμών στην κατεύθυνση της ενίσχυσης της διαφάνειας στη λειτουργία του χρηματοπιστωτικού συστήματος, της καταπολέμησης της μάστιγας των υπεράκτιων εταιριών και των φορολογικών παραδείσων κ.ά. Διευρύνουμε τις διακρατικές συμβάσεις και συνάπτουμε νέες για την κυκλοφορία του μαύρου χρήματος σύμφωνα και με την αρχή του «follow the money» (ακολουθήστε το χρήμα) των υπεράκτιων εταιριών.

--5. Προωθούμε τον κοινωνικό-δημοκρατικό έλεγχο όλων των δομών του κράτους, με παρεμβάσεις όπως η δημιουργία Επιτροπών Κοινωνικού Ελέγχου, η ενδυνάμωση της διαφάνειας στη διοίκηση του κράτους και της δυνατότητας άμεσου ελέγχου των αποφάσεων από όλους τους πολίτες, η ενίσχυση και ουσιαστική λειτουργία συναφών θεσμών, όπως π.χ. ο Συνήγορος του Πολίτη, η αναβάθμιση και διευκόλυνση του κοινοβουλευτικού ελέγχου κ.λπ. Αλλάζουμε ριζικά τον τρόπο συγκρότησης των οργάνων διοίκησης των δημοσίων φορέων, προωθώντας το αυτοδιοίκητο και το θεσμό της δημοκρατικής συμμετοχής των εργαζομένων, των κατά περίπτωση ωφελούμενων πολιτών, των εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης κ.λπ., αντί της σημερινής μετατροπής των δημόσιων φορέων σε χώρους σταδιοδρομίας των αποτυχόντων πολιτευτών και κομματικών στελεχών.

--6α. Συγκροτούμε νέο θεσμικό πλαίσιο που θα εξασφαλίζει τον ουσιαστικό έλεγχο του πόθεν έσχες όλων των πολιτών:

Tο ισχύον φορολογικό σύστημα διαμορφώθηκε έτσι, που εκφράζει τις ταξικές επιλογές της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ. Φορτώνει τα φορολογικά βάρη στις πλάτες των εργαζομένων και των ασθενέστερων κοινωνικών στρωμάτων, παραβιάζει κατάφωρα τις συνταγματικές αρχές της καθολικής και αναλογικής συμμετοχής των πολιτών στα δημόσια βάρη, καταλύει κάθε έννοια φορολογικής ισότητας και δικαιοσύνης και υποθάλπει μια γενικευμένη φορολογική ανομία και ασυδοσία που ευνοεί τη φοροκλοπή και τη λεηλασία των φορολογικών εσόδων από τους κάθε λογής φοροδιαφεύγοντες και παραοικονομούντες.

Οι κυβερνήσεις της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ ποτέ δεν εκδήλωσαν την πολιτική τους βούληση να δημιουργήσουν ένα φορολογικό σύστημα που να κατανέμει δίκαια τη φορολογική επιβάρυνση μεταξύ των πολιτών και σε όλους τους πολίτες και ποτέ δεν θέλησαν να αναδιοργανώσουν και να εκσυγχρονίσουν τις φορολογικές υπηρεσίες και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς του κράτους για τη βελτίωση των φορολογικών ελέγχων και την αποτελεσματική καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, με την εισαγωγή νέων θεσμών ελεγκτικής διαδικασίας, όπως είναι το περιουσιολόγιο. Έτσι:

Ι. Το περιουσιολόγιο που προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ θα αποτελεί βασικό θεσμό του φορολογικού συστήματος και πυλώνα του ελεγκτικού μηχανισμού του κράτους που θα υλοποιήσει τις συνταγματικές αρχές της καθολικής συμμετοχής των πολιτών στα δημόσια βάρη, θα αποκαταστήσει την φορολογική ισότητα και δικαιοσύνη, θα καταστήσει αποτελεσματική την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και θα συμβάλει σημαντικά στην αύξηση δημοσίων εσόδων και την προστασία των εθνικών πόρων.

Οι κυβερνήσεις της Ν.Δ. και του ΠΑΣΟΚ ποτέ δεν εκδήλωσαν την πολιτική τους βούληση να δημιουργήσουν ένα φορολογικό σύστημα που να κατανέμει δίκαια τη φορολογική επιβάρυνση μεταξύ των πολιτών και σε όλους τους πολίτες και ποτέ δεν θέλησαν να αναδιοργανώσουν και να εκσυγχρονίσουν τις φορολογικές υπηρεσίες και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς του κράτους για τη βελτίωση των φορολογικών ελέγχων και την αποτελεσματική καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, με την εισαγωγή νέων θεσμών ελεγκτικής διαδικασίας, όπως είναι το περιουσιολόγιο. Με το νέο περιουσιολόγιο, ο προσδιορισμός του μεγέθους της φοροδιαφυγής μετατοπίζεται από τη φορολογική αρχή στο φορολογούμενο, ενώ κάθε φορολογικό στοιχείο που δεν θα καταγράφεται σε αυτό θα αποτελεί αντικείμενο φοροδιαφυγής, το μέγεθος της οποίας προσδιορίζεται από την αξία του περιουσιακού στοιχείου που δεν δηλώθηκε με ευθύνη του ίδιου του φορολογούμενου και όχι από τη φορολογική αρχή.

ΙΙ. Η φορολογική δήλωση θα αντικαθιστά οποιαδήποτε υπάρχουσα δήλωση «πόθεν έσχες» για οποιονδήποτε.

ΙΙΙ. Κάθε αλλαγή της περιουσιακής κατάστασης των φορολογουμένων θα πρέπει:

να αποδεικνύεται από νόμιμο παραστατικό

να δικαιολογείται από τα εισοδήματά τους, όπως αυτά αποτυπώνονται στις ετήσιες δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.

στα περιουσιακά στοιχεία που δεν πληρούνται οι παραπάνω προϋποθέσεις να επιβάλλονται τα προβλεπόμενα πρόστιμα και προσαυξήσεις του Κώδικα Φορολο-γικής Διαδικασίας (η κλιμάκωση των προστίμων και των προσαυξήσεων είναι ανάλογη του μεγέθους της φοροδιαφυγής.

ΙV. Με το ετήσιο εκκαθαριστικό υπολογίζεται και το κεφάλαιο που μεταφέρεται για τα επόμενα χρόνια, ώστε να δικαιολογηθεί οποιοδήποτε τεκμήριο.

V. Για όσους λαμβάνουν έσοδα-εισόδημα ή μισθό από το Ελληνικό Δημόσιο προβλέπονται ταχύτερες διαδικασίες και εξετάζονται κατ' εξαίρεση σε σύντομο χρονικό διάστημα οι υποθέσεις που αφορούν διαφορά μεταξύ των ποσών που δικαιολογούνται από τις φορολογικές τους δηλώσεις και από την προσαύξηση της περιουσίας τους. Κατά προτεραιότητα προωθείται η κατάσχεση περιουσιακών τους στοιχείων σε περίπτωση που δεν μπορεί να δικαιολογηθεί η διαφορά αυτή.

VI. Όσοι υπάγονται στη δικαιοδοσία του φορολογικού συστήματος της Ελλάδος εξουσιοδοτούν (με την ετήσια φορολογική τους δήλωση) το Δημόσιο να δεσμεύει οποιαδήποτε κατάθεση, επενδυτικό προϊόν, συμμετοχή σε εταιρεία κλπ διαπιστωθεί οποτεδήποτε στο εξωτερικό, χωρίς να έχουν ενημερωθεί οι φορολογικές υπηρεσίες της Ελλάδας για την ύπαρξή τους. Η δέσμευση ακυρώνεται μόνο, εφόσον αποδειχθεί, ότι τα συγκεκριμένα χρήματα, προέρχονται από θετικό υπόλοιπο φορολογικής δήλωσης, ενώ θα επιβάλλονται οι προβλεπόμενες, για την απόκρυψη περιουσιακών στοιχείων, ποινές.

VII. Οι διατάξεις του πειθαρχικού και ποινικού δικαίου που ισχύουν για τους εφοριακούς, να ισχύουν και για τους βουλευτές, τα μέλη της κυβέρνησης, τους διοικητές οργανισμών, τους περιφερειάρχες κτλ.

VIII. Οι Τράπεζες, η επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, οι θεματοφύλακες επενδυτικών προϊόντων κτλ. υποχρεώνονται να ενημερώνουν τις φορολογικές υπηρεσίες (όταν αυτές τους το ζητούν) με ειδική ηλεκτρονική φόρμα:

Την ίδια ημέρα, για τα υπόλοιπα των τραπεζικών καταθέσεων καθώς και για λοιπά αρχεία που έχουν στη διάθεση τους σε ηλεκτρονική μορφή.

Εντός 30 ημερών, για αρχεία που δεν είναι σε ηλεκτρονική μορφή.

IX. Κατάργηση όλων των απαράδεκτων εξαιρέσεων από το πόθεν έσχες, που ισχύουν σήμερα.

--6β. Διαρκής ελεγκτική διαδικασία του πόθεν έσχες με τη δημιουργία ειδικής υπηρεσίας ελέγχου του πόθεν έσχες, που θα είναι επαρκώς στελεχωμένη, θα έχει στη διάθεση της, όλη τη σύγχρονη υλικοτεχνική υποδομή και ένα αναμορφωμένο θεσμικό πλαίσιο με στόχο την πλήρη και ταχεία ολοκλήρωση των ελέγχων πόθεν έσχες. Ο έλεγχος των παρακάτω κατηγοριών φορολογούμενων, χωρίς προφανώς να εξαντλεί το δείγμα του ελέγχου, θεωρείται εκ των ων ουκ άνευ και επιβάλλεται σε: όλους όσους μετέφεραν μεγάλα χρηματικά ποσά εκτός χώρας τα τελευταία χρόνια, σε διευθυντές, συμβούλους και μέλη Διοικητικών Συμβουλίων των μεγάλων Α.Ε και ΕΠΕ, σε εργολάβους δημοσίων έργων και κατασκευαστές, στο σύνολο των πολιτικών πρόσωπων στην περίοδο της μεταπολίτευσης, σε δημοσιογράφους, σε μεγαλοστελέχη τραπεζικών ιδρυμάτων και χρηματιστηριακών εταιριών, στα υψηλόβαθμα στελέχη της δημόσιας διοίκησης (Γενικοί Γραμματείς Υπουργείων, Διευθυντές, Σύμβουλοι, κλπ.), σε δημόσιους υπαλλήλους (σε θέσεις ελέγχου ή σε θέσεις προμηθειών), σε ιδιοκτήτες ΜΜΕ, σε υποκρυπτόμενα πρόσωπα σε υπεράκτιες εταιρίες.

Β. Πρόληψη της διαφθοράς και της διαπλοκής

--1α. Δημιουργούμε ένα πλαίσιο διαφάνειας στη λειτουργία και στα οικονομικά των πολιτικών κομμάτων. Θεσπίζουμε σταθερούς κανόνες οικονομικής λειτουργίας των πολιτικών κομμάτων, ώστε η κρατική χρηματοδότηση να διασφαλίζει την ομαλή τους λειτουργία, τον επί ίσοις όροις ανταγωνισμό τους και τον πλουραλισμό και να μη χρησιμοποιείται ως μηχανισμός αναπαραγωγής των κατεστημένων συσχετισμών. Προωθούμε μία συνολική ρύθμιση/κωδικοποίηση σε ένα «καταστατικό νομοθέτημα» του δικαίου των πολιτικών κομμάτων (οικονομικά, προϋποθέσεις και διατυπώσεις νόμιμης λειτουργίας πολιτικού κόμματος, προβολή και σχέση των πολιτικών κομμάτων με τα ΜΜΕ κ.ο.κ.). Αναμορφώνουμε το πλαίσιο του τραπεζικού δανεισμού των πολιτικών κομμάτων, με τη θέσπιση ανώτατου ορίου δανεισμού, απαγόρευση του μακροπρόθεσμου δανεισμού και περιορισμό του μόνο στην κάλυψη βραχυπρόθεσμων και μεσοπρόθεσμων αναγκών και γενική απαγόρευση δανειοδότησης πάνω από ένα μικρό μέρος της κρατικής χρηματοδότησης, με προληπτικές δικλείδες σε περίπτωση παραβάσεων τόσο για τους υπευθύνους των κομμάτων, όσο και για τις τράπεζες και τις διοικήσεις τους. Προωθούμε τον πλήρη έλεγχο και διαφάνεια για τα οικονομικά των πολιτικών κομμάτων, τόσο σε σχέση με την κρατική, όσο και σε σχέση με την ιδιωτική χρηματοδότησή τους. Προχωράμε στη διαμόρφωση ενός ελεγκτικού μηχανισμού με ενισχυμένο κοινωνικό χαρακτήρα, στον οποίο εκτός των βουλευτών και δικαστών, θα συμμετέχουν και ειδικοί επιστήμονες/ εμπειρογνώμονες καθώς και κοινωνικοί φορείς και εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών και ο οποίος θα επιτελεί διπλή λειτουργία, αφ’ ενός ελεγκτική (με αναγνώριση λειτουργικής και προσωπικής ανεξαρτησίας των μελών του, ευρύτατη δικαιοδοσία και δυνατότητα να αναζητά και να έχει πρόσβαση σε στοιχεία, εκτεταμένη δημοσίευση της ετήσιας έκθεσής του κ.λπ.) και αφ’ ετέρου γνωμοδοτική (με έλεγχο και διαρκή αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των ισχυουσών ρυθμίσεων και κατάθεση προτάσεων για τη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου). Τροποποιούμε το πλαίσιο των διοικητικών κυρώσεων και ποινών, προς την κατεύθυνση της αυστηροποίησής τους.

--1β. Αναθεωρούμε δραστικά το ισχύον πλαίσιο για την κάθαρση του πολιτικού συστήματος. Καταργούμε τον Νόμο περί Ευθύνης Υπουργών (Ν. 3126/2003), που έχει λειτουργήσει ως όχημα συγκάλυψης, και προωθούμε την αναθεώρηση του άρθρου 86 του Συντάγματος στο πλαίσιο της επόμενης συνταγματικής αναθεώρησης. Διαμορφώνουμε ένα εντελώς νέο νομοθετικό πλαίσιο, που θα αίρει την ευνοϊκή ποινική μεταχείριση των πολιτικών προσώπων, παρέχοντας μόνο τις ελάχιστες και απολύτως απαραίτητες ασφαλιστικές δικλείδες. Καταργούμε την αρμοδιότητα της Βουλής για την άσκηση ποινικής δίωξης, υπάγοντας και τα πολιτικά πρόσωπα στην τακτική αρμοδιότητα του Εισαγγελέα Εφετών, κατά τις γενικές διατάξεις. Εισάγουμε ως επιβαρυντική περίσταση την τέλεση αδικήματος με παθόντα το Δημόσιο από Υπουργό/Υφυπουργό. Καταργούμε πλήρως την προβλεπόμενη ειδική παραγραφή και την αποκλειστική αποσβεστική προθεσμία των δύο βουλευτικών συνόδων μετά την τέλεση του αδικήματος, ώστε η ποινική δίωξη κατά των Υπουργών/Υφυπουργών να είναι δυνατή καθ’ όλη τη χρονική περίοδο μέχρι την κανονική παραγραφή των αδικημάτων τους, κατά τις κοινές διατάξεις. Αλλάζουμε τη σύνθεση του Ειδικού Δικαστηρίου, με τη συμμετοχή σε αυτό του Προέδρου το Αρείου Πάγου, 6 Αρεοπαγιτών και 6 Προέδρων Εφετών, καθώς και λαϊκών δικαστών (ενόρκων).

--2. Ο ολιγοπωλιακός και κρατικοδίαιτος χαρακτήρας των ΜΜΕ στην Ελλάδα, το σύμπλεγμα δηλ μεταξύ κυβέρνησης, ιδιοκτητών και τραπεζών, καθιστά ζωτικής σημασίας τη δημοκρατική μεταρρύθμιση της θεσμοθέτησης, χρηματοδότησης και λειτουργίας των ΜΜΕ ώστε να σπάσουμε το απόστημα της μηντιακής διαπλοκής. Ενεργοποιούμε άμεσα – αλλά και τροποποιούμε καταλλήλως – τις διατάξεις των νόμων που: (α) επιτρέπουν στην Τράπεζα της Ελλάδος ή στις αρμόδιες εισαγγελικές αρχές να διενεργούν ελέγχους για την προέλευση της χρηματοδότησης των επιχειρήσεων ενημέρωσης, ώστε να είναι διαφανείς και γνωστές σε όλους οι συναφείς ροές του χρήματος και (β) ισχύουν για όλες τις Ανώνυμες Εταιρείες και προβλέπουν ότι μια ζημιογόνα επιχείρηση δεν είναι δυνατόν να λειτουργεί επ’ αόριστον χωρίς να ανακεφαλαιοποιείται, με ταυτόχρονη μέριμνα για την προστασία των εργαζομένων στον κλάδο. Προχωρούμε σε επανεξέταση όλων των αδειών από μηδενική βάση. Αναθεωρούμε το καθεστώς αδειοδότησης, παραχωρώντας συχνότητες και σε μη εμπορικά εγχειρήματα. Προωθούμε νέα ρύθμιση για τη συγκέντρωση στα ΜΜΕ, που να ανταποκρίνεται στα σημερινά ελληνικά δεδομένα. Οι τηλεοπτικοί και ραδιοφωνικοί σταθμοί, οι εφημερίδες και τα περιοδικά που εκδίδονται στη χώρα, να έχουν υποχρέωση ειδικής δήλωσης για την ιδιοκτησιακή τους κατάσταση, από νομικά πρόσωπα μέχρι την αποκάλυψη των φυσικών προσώπων που συμμετέχουν σε αυτά.

--3. Υιοθετούμε μία θεμελιακά διαφορετική αντίληψη σε σχέση με τη στελέχωση του κράτους. Δείχνουμε εμπιστοσύνη στα υπηρεσιακά στελέχη της δημόσιας διοίκησης και δημιουργούμε δικλείδες ασφαλείας από τις πιέσεις που τους ασκεί η εκάστοτε πολιτική ηγεσία στην άσκηση των καθηκόντων τους, καθιερώνοντας παράλληλα νέες διαδικασίες επιλογής τους, ώστε να δημιουργήσουμε ένα μη πελατειακό σύστημα ανάδειξής τους. Προκρίνουμε την αξιολόγηση προσώπων και υπηρεσιών του Δημοσίου, με συγκεκριμένα μετρήσιμα ποιοτικά και αντικειμενικά κριτήρια προαγωγών και αξιολόγησης, με βασικό γνώμονα την καλύτερη δυνατή εξυπηρέτηση των πολιτών και όχι στο πλαίσιο μιας ψευδεπίγραφης και προσχηματικής αξιολόγησης με απώτερο στόχο την απαξίωση του Δημοσίου και την άλωσή του από το ιδιωτικό κερδοσκοπικό κεφάλαιο.

--4. Σε αντίθεση με νεοφιλελεύθερες προσεγγίσεις που αντιμετωπίζουν την ιδιωτική διαφθορά ως ήσσονος σημασίας στη βάση ότι η «αυτορυθμιζόμενη» αγορά δήθεν τιμωρεί τέτοια φαινόμενα, αναγνωρίζουμε ότι ο ιδιωτικός τομέας αποτελεί το αθέατο θερμοκήπιο της διαφθοράς στη χώρα μας, καθώς και ότι ο νεποτισμός και η διαπλοκή αποτελούν φαινόμενα εξίσου διαδεδομένα όσο και στο δημόσιο βίο.

--5α. Περιορίζουμε την πολυδιάσπαση των υφιστάμενων ελεγκτικών μηχανισμών και των ιδιαίτερων Σωμάτων Επιθεώρησης και ελέγχου (τα οποία παρουσιάζουν σοβαρές αδυναμίες στο συντονισμό και τη δράση τους), με την καθιέρωση ενιαίου συστήματος εσωτερικού ελέγχου όλης της Δημόσιας Διοίκησης για την αντιμετώπιση των επικαλύψεων των επιθεωρήσεων και των ελέγχων και για την εξασφάλιση της αποδοτικότητας των εσωτερικών και εξωτερικών ελέγχων.

Η Γενική Επιθεώρηση Δημόσιας Διοίκησης θα εποπτεύει και θα συντονίζει όλα τα ελεγκτικά σώματα και τις υπηρεσίες εσωτερικού ελέγχου, τα οποία θα αυτονομηθούν από την κεντρική οργάνωση της διοίκησης με σκοπό την τήρηση της νομιμότητας με τήρηση κανόνων διαφάνειας, την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος και την παροχή υψηλής ποιότητας υπηρεσιών στους πολίτες. Η λειτουργία και δράση των ελεγκτικών σωμάτων και των υπηρεσιών επιθεώρησης και ελέγχου θα στηρίζεται στην αυτοτέλεια και την αυτονομία και θα επιδιώκει την επίτευξη προσδιορισμένων στόχων αξιοποιώντας το εξειδικευμένο προσωπικό στο οποίο θα στηρίζεται.

Ο «έλεγχος» οφείλει να είναι και «ελεγχόμενος» ώστε να διασφαλίζεται η λειτουργία του υπέρ του δημοσίου συμφέροντος και του λαού και όχι προς την ικανοποίηση ιδιοτελών συμφερόντων ή την αναπαραγωγή της γραφειοκρατίας. Το κράτος οφείλει να σφραγίζει τη δημοκρατική νομιμοποίηση των επικεφαλής ελέγχου μέσω της εποπτείας της επιλογής τους από το κοινοβούλιο και την επιδίωξη για την ευρύτερη δυνατή αποδοχή τους από τα κόμματα και την κοινωνία. Κανόνες διαφάνειας θα τηρούνται και στην επιλογή του εξειδικευμένου προσωπικού τους με τη συμμετοχή στη διαδικασία και εξωτερικών παραγόντων ως εγγυητών π.χ. ΑΣΕΠ, εκπρόσωποι ανεξάρτητων αρχών.

--5β. Προωθούμε άμεσα μία μεγάλη μεταρρύθμιση για την άρση της πολυνομίας, την αποσαφήνιση και απλοποίηση του νομικού-διοικητικού συστήματος, την κωδικοποίηση των ισχυουσών ρυθμίσεων. Μεσοπρόθεσμα, αξιοποιούμε τις δυνατότητες των νέων τεχνολογιών ώστε να διαμορφώσουμε μία δημόσια βάση πληροφοριακών δεδομένων για την ισχύουσα νομοθεσία.

--6. Αναθεωρούμε το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τις δημόσιες συμβάσεις (δημόσια έργα, προμήθειες αγαθών και υπηρεσιών, συμβάσεις παραχώρησης και συμπράξεις δημόσιου – ιδιωτικού τομέα), στο πλαίσιο πάντοτε και της αντίστοιχης κοινοτικής νομοθεσίας.

Ενισχύουμε και διευρύνουμε τους θεσμούς κοινωνικού ελέγχου, διαφάνειας και δημοσιότητας σε όλα τα στάδια, από τη μελέτη σκοπιμότητας, τις τεχνικές προδιαγραφές και την προκήρυξη μέχρι την παραλαβή και την πληρωμή κάθε έργου και προμήθειας. Αποσαφηνίζουμε και αυστηροποιούμε τους όρους σχεδιασμού και εκτέλεσης των δημοσίων συμβάσεων προκειμένου να αποφευχθούν φαινόμενα «φωτογραφικών» προκηρύξεων, καθυστερήσεων στη δημοσίευση των αποφάσεων ανάθεσης έργων, επιλεκτικής εφαρμογής των συμφωνηθέντων από τα εμπλεκόμενα μέρη, απαιτήσεων επέκτασης των συμβάσεων εκ μέρους των αναδόχων προκειμένου να παραδώσουν ή να πράξουν τα αυτονόητα κλπ. καθώς και τη δυνατότητα κακόβουλης κατάτμησης των συμβάσεων έργων και προμηθειών. Σε κάθε περίπτωση, λαμβάνουμε υπόψη τα μεγέθη και τις γενικότερες δυνατότητες και δεξιότητες των ελληνικών επιχειρήσεων, ιδίως των μικρών και των μεσαίων.

Στοχεύοντας σε ένα αντικειμενικό και διαφανές θεσμικό πλαίσιο διεξαγωγής των δημοσίων διαγωνισμών, θα εργαστούμε για την ενίσχυση του Προγράμματος «Διαύγεια» καθώς και για τη συγκρότηση ενός ολοκληρωμένου συστήματος ηλεκτρονικών συμβάσεων από την προκήρυξη ως την ολοκλήρωση ενός έργου, με τυποποίηση και προδιαγραφές, αναθεωρώντας το νομικό πλαίσιο δημοσίων έργων ειδικά σε ό,τι αφορά τις μελέτες, τα συστήματα δημοπράτησης, το στάδιο της εκτέλεσης αλλά και την παραλαβή.

Ενισχύουμε και καθιστούμε ουσιαστικό και αποτελεσματικό το δημοσιονομικό έλεγχο. Απλοποιούμε, ενοποιούμε και τυποποιούμε τους ελέγχους, με ταυτόχρονη ενίσχυση των αρμόδιων ελεγκτικών μηχανισμών. Αναβαθμίζουμε το ρόλο της Βουλής μέσω ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής η οποία θα εξετάζει και θα αξιολογεί δημόσιες συμβάσεις μεγάλης εθνικής/κοινωνικής σημασίας ή μεγάλης οικονομικής αξίας, παρέχοντας ταυτόχρονα την απαραίτητη τεχνική και επιστημονική υποστήριξη ώστε αυτή η επιτροπή να είναι σε θέση να έχει ουσιαστικό ρόλο. Παράλληλα, αναβαθμίζουμε υλικοτεχνικά και ουσιαστικά τη Δικαιοσύνη (τα διοικητικά και πολιτικά δικαστήρια), ώστε να έχει τη δυνατότητα να επιλύει άμεσα τις σχετικές διαφορές. Δημιουργούμε ένα θεσμικό πλαίσιο που να εξασφαλίζει την άμεση επανόρθωση της περιουσιακής ή άλλης (in rem) αποκατάστασης τυχόν βλάβης του Δημοσίου, στις περιπτώσεις «αμαρτωλών» συμβάσεων.

--7. Σε ό,τι αφορά τις προμήθειες αμυντικού υλικού, λόγω της στενής τους σχέσης με τη στρατηγική ασφάλειας της χώρας θεσπίζουμε μια νέα στρατηγική προμηθειών: καθιερώνουμε τον προγραμματισμό, μεταβιβάζουμε εξουσίες και αρμοδιότητες που αφορούν τον προγραμματισμό και την ενεργοποίηση επιμέρους εξοπλιστικών προγραμμάτων, από το στενό πυρήνα της εκτελεστικής εξουσίας που ανήκουν σήμερα στο κοινοβούλιο, θεσπίζουμε την υποχρεωτική ενημέρωση της αρμόδιας επιτροπής του κοινοβουλίου για την πρόοδο υλοποίησης των σχετικών συμβάσεων, θεσπίζουμε τη δυνατότητα συγκρότησης επιτροπών εμπειρογνωμόνων για την ενίσχυση του έργου των αρμόδιων επιτροπών του κοινοβουλίου και, τέλος, θεσπίζουμε ανεξάρτητη αρχή με εξουσία ελέγχου και παρακολούθησης των συμβάσεων αλλά και του συνόλου των οικονομικών δραστηριοτήτων της Άμυνας.

Έλληνες: Οι πιο απογοητευμένοι από τη ζωή στην Ευρώπη των "15"

Δρεττάκης Μανόλης

Το κατά κεφαλή Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (ΜΑΔ) χρησιμοποιείται και ως ένα μέτρο της ποιότητα ζωής των κρατών - μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.). Το μέτρο, όμως, αυτό, όπως αναφέραμε στο άρθρο μας της 27.4.14, δεν ταυτίζεται με το εισόδημα των κατοίκων μιας χώρας, δεδομένου ότι περιλαμβάνει και τις αποσβέσεις του πάγιου κεφαλαίου, και επιπλέον δεν λαμβάνει πολλούς άλλους παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν θετικά ή αρνητικά την ποιότητα ζωής.
Εξαιτίας της ανεπάρκειας του κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ για την αποτύπωση της ποιότητας ζωής, η Στατιστική Υπηρεσία της Ε.Ε. (η Eurostat) καθιέρωσε ορισμένα κριτήρια με βάση τα οποία κρίνεται αυτή η ποιότητα. Στα μέσα Μαρτίου κυκλοφόρησε ένα βιβλίο γι' αυτό το θέμα με στοιχεία του 2012. Τα κριτήρια που λαμβάνονται υπόψη για την ποιότητα της ζωής περιλαμβάνουν το κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ καθώς και τα ακόλουθα:
1. Το μέσο καθαρό διαθέσιμο εισόδημα σε ΜΑΔ, δηλαδή το εισόδημα που χωρίζει τον πληθυσμό σε δύο ίσες σε αριθμό ομάδες ανάλογα με το ύψος του εισοδήματος.
2. Η ανισοκατανομή του διαθέσιμου εισοδήματος, δηλαδή το πόσες φορές είναι μεγαλύτερο το μερίδιο του εισοδήματος αυτού του το πλουσιότερο 20% του πληθυσμού σε σχέση με εκείνο του φτωχότερου 20%.
3. Το ποσοστό που αντιπροσωπεύουν οι μακροχρόνια άνεργοι στο εργατικό δυναμικό.
4. Το προσδόκιμο επιβίωσης, δηλαδή τα έτη που αναμένεται να ζήσει ένα νεογέννητο.
5. Το ποσοστό των ηλικίας 18-24 ετών που δεν προχώρησαν πέρα από την υποχρεωτική εκπαίδευση.
6. Το ποσοστό του πληθυσμού που αδυνατεί να πληρώσει έκτακτες δαπάνες.
Το ποσοστό που αντιπροσωπεύουν οι ανθρωποκτονίες ανά 100.000 κατοίκους.
Η διαφορά στις ακαθάριστες αποδοχές ανδρών-γυναικών.
Η έκταση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, και
Ο βαθμός ικανοποίησης από τη ζωή σε κλίμακα ικανοποίησης από το 1 (τη μικρότερη) μέχρι το 10 (τη μεγαλύτερη)
Για την Ελλάδα δεν υπάρχουν στοιχεία για το 8 και το 9 , ενώ για την Ιρλανδία, για την οποία δεν υπάρχουν στοιχεία για το 1 και 2, χρησιμοποιούμε τα στοιχεία του 2011. Στον Πίνακα που ακολουθεί δίνουμε τα στοιχεία για το κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ και τα 8 από τα παραπάνω 10 κριτήρια (δηλαδή εκτός από το 8 και 9) για τα 15 κράτη - πρώτα μέλη της Ε.Ε. το 2012.
Από τον Πίνακα αυτό φαίνεται ότι το 2012:
Στο κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ την 1 θέση κατέχει το Λουξεμβούργο και την τελευταία η Ελλάδα.
Στο μέσο διαθέσιμο εισόδημα σε ΜΑΔ την 1η θέση κατέχει το Λουξεμβούργο και την τελευταία η Πορτογαλία. Η Ελλάδα κατέχει την προτελευταία θέση.
Στην ανισοκατανομή του διαθέσιμου εισοδήματος την 1η θέση με τη μεγαλύτερη ανισοκατανομή κατέχει η Ισπανία και τη 2η η Ελλάδα, την τελευταία θέση με τη μικρότερη κατέχει η Ολλανδία.
Στο ποσοστό που αντιπροσωπεύουν οι άνεργοι στο εργατικό δυναμικό την 1η θέση κατέχει η Ελλάδα, με το μεγαλύτερο ποσοστό και την τελευταία η Αυστρία με το μικρότερο.
Το μεγαλύτερο προσδόκιμο επιβίωσης έχει η Ισπανία και το μικρότερο η Δανία. Η Ελλάδα κατέχει τη 12η θέση.
Το μεγαλύτερο ποσοστό των ηλικίας 18-24 ετών που δεν προχώρησαν πέραν της υποχρεωτικής εκπαίδευσης έχει η Ισπανία και το μικρότερο η Σουηδία. Η Ελλάδα κατέχει την 7η θέση.
Το μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού που αδυνατεί να καλύψει απρόβλεπτες δαπάνες έχει η Ιρλανδία και το μικρότερο η Σουηδία. Η Ελλάδα κατέχει την 5η θέση.
Το μεγαλύτερο ποσοστό ανθρωποκτονιών έχει η Φινλανδία και το μικρότερο η Γερμανία, η Ισπανία και η Αυστρία. Η Ελλάδα κατέχει την 3η θέση μετά τη Φινλανδία και το Βέλγιο.
Στο γεγονός ότι το 2012 η χώρα μας είχε το χαμηλότερο κατά κεφαλή ΑΕΠ σε ΜΑΔ, το μεγαλύτερο ποσοστό μακροχρόνια ανέργων, το χαμηλότερο στο μέσο διαθέσιμο εισόδημα σε ΜΑΔ μετά την Πορτογαλία, τη μεγαλύτερη ανισοκατανομή διαθέσιμου εισοδήματος μετά την Ισπανία και την όχι πολύ καλή θέση στα υπόλοιπη κριτήρια οφείλεται και η τελευταία θέση που κατέχει στην ικανοποίηση από τη ζωή που δηλώνουν οι κάτοικοί της. Αυτή, όμως, η μη ικανοποίηση συνοδεύεται και από μια κατάθλιψη και παραίτηση, καταστάσεις που προοιωνίζουν ένα ζοφερό μέλλον.

 

* Ο Μανόλης Γ. Δρεττάκης είναι πρώην αντιπρόεδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ

Το μαλακό υπογάστριο του δικαιώματος

Του Κώστα Βαξεβάνη

 

Tο να υπερασπίζεσαι το δικαίωμά σου είναι κάτι μεγαλειώδες. Δεν υπερασπίζεσαι την ύπαρξή σου και την ελευθερία σου, αλλά είτε το θέλεις είτε όχι υπερασπίζεσαι μια κοινωνία να λειτουργεί με δικαιώματα. Η υπεράσπιση ακόμη και των πιο προσωπικών δικαιωμάτων είναι μια κοινωνική λειτουργία που ξεπερνά τον ιδιωτικό χώρο τον οποίο μπορεί να επιχείρησε να υπερασπίσει. Δεν υπάρχει δικαίωμα που να διεκδικεί ένας, αλλά να αφορά μόνον ένα. Με τον ίδιο τρόπο, κάθε δικαίωμα που χάνει κάποιος, αφαιρείται από την κοινωνία. Αργά ή γρήγορα θα το χάσουν κι άλλοι.
Σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, που εμφανίζεται όλο και πιο ευαίσθητος στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων, εμφανίζεται ταυτόχρονα μια αντίφαση. Μια προτεραιότητα δικαιωμάτων. Όλο και συχνότερα τα δικαιώματα αποχωρίζονται από το δίκιο ή το άδικο και καταλήγουν να διεκδικούνται με βάση την επιλογή, το γούστο, ακόμη και την ιδιότυπη μόδα.
Η κοινωνία γεμίζει με ακτιβιστές που είναι έτοιμοι να προωθήσουν ένα συγκεκριμένο δικαίωμα, το οποίο είναι ταυτόχρονα έτοιμοι να αποκόψουν από κάθε άλλο. Το δικαίωμα δεν είναι η ελευθερία που σου ανήκει, αλλά γίνεται ο βαθμός της ελευθερίας που επιλέγεις, στον τομέα που επιλέγεις.
Μπορεί κάποιος να υπερασπίζεται το δικαίωμά του στη σεξουαλική του επιλογή, αλλά ταυτόχρονα να αδιαφορεί για το αν σε μια κοινωνία πεθαίνουν άνθρωποι; Πόσο ειλικρινής είναι η ζέση για τα δικαιώματα και ο ακτιβισμός, αν τον περιορίζεις στην περιοχή λίγο πάνω και λίγο κάτω από το μαλακό υπογάστριο; Ή, για να αντιστρέψω την ερώτηση, σε μια χώρα που τα κοινωνικά δικαιώματα, το δικαίωμα στη μόρφωση ή την υγεία, καταλύονται, ποιο είναι το στοιχείο που εγγυάται πως κάποιο δικαίωμα θα μείνει τελικώς όρθιο;
Ο νεοφιλελευθερισμός προσπαθεί να πείσει πως υπάρχουν επετηρίδες δικαιωμάτων. Δικαιώματα που αξίζει να προασπίζεσαι και άλλα που η υπεράσπισή τους δεν οδηγεί πουθενά. Ο κατακερματισμός των δικαιωμάτων γίνεται για να μη δημιουργείται κοινωνική συνείδηση και δράση.
Τα δικαιώματα τοποθετούνται στον ιδιωτικό χώρο, στο δωμάτιο του σπιτιού, εκεί που αναπτύσσονται αυστηρές προσωπικές ανάγκες και συμπεριφορές. Στην κρεβατοκάμαρα, στο απόρρητο του τηλεφώνου, ακόμη και στις ανθρώπινες συμπεριφορές που πρέπει να διακατέχονται από πολιτική ορθότητα και καθωσπρεπισμό.
Κάθε άλλο δικαίωμα και πολύ περισσότερο κάθε άλλη διεκδίκηση του δικαιώματος παρουσιάζεται ως γραφική απαίτηση χωρίς αντικείμενο. Σε μια κοινωνία επιλεκτικών δικαιωμάτων, απαγορεύεται να φωνάζεις και να είσαι κακότροπος στον διπλανό σου, αλλά ταυτόχρονα μπορείς να μη δίνεις σημασία στις κραυγές πόνου μιας κοινωνίας που χάνει τα βασικά της δικαιώματα με πρώτο και κύριο αυτό της επιβίωσης.
Η κοινωνία διαμορφώνεται έτσι με βάση το μοντέλο Καμίνη, ο οποίος την περίοδο των Χριστουγέννων έντυσε για αισθητικούς λόγους τους κορμούς των δέντρων με μάλλινα πουλόβερ. Κάτω από τα δέντρα βέβαια κοιμόντουσαν και πέθαιναν γυμνοί άστεγοι.
Στην απαίτηση του δικαιώματος πρέπει να υπάρχει μια συνειδησιακή απολυτότητα και όχι μια αισθητική επιλεκτική επιλογή. Ή είσαι με τα δικαιώματα ή δεν είσαι. Ή τα υπερασπίζεσαι ή όχι. Η διεκδίκηση του δικαιώματος του ευαίσθητου και προσωπικού πεδίου όχι μόνο είναι υποκριτική, αλλά δεν μπορεί να έχει κανένα αποτέλεσμα.
Δυστυχώς τα δικαιώματα είναι σαν το ντόμινο. Την ώρα που θα πέσει το ένα, έχει ξεκινήσει η διαδικασία για να πέσουν όλα. Ακόμη και αυτό που είναι κρυμμένο στην κρεβατοκάμαρα.

ΠΑΝΔΩΡΙΚΩΣ, http://www.koutipandoras.gr

Έμαθα πως ψηφίζεις Ποτάμι

 Καλφακάκου Ρία



Από μια τυχαία αναφορά έμαθα πως θα ψηφίσεις Ποτάμι. Ένα κόμμα που δημιουργήθηκε από το κίτρινο έντυπο του Θέμη Αναστασιάδη, που οι φήμες τον έφερναν κομιστή της γνωστής κασέτας και κάποιων διαφυγόντων εκατομμυρίων ευρώ στο εξωτερικό. Το έντυπό του, το "Πρώτο Θέμα", αφιέρωσε 18 σελίδες στο Ποτάμι, μια μέρα μετά τις εξαγγελίες Θεοδωράκη. Ένα κόμμα χωρίς μέλη και κρατική χρηματοδότηση, που όμως εμφανίζεται να έχει επαρκή οικονομικά για προεκλογική εκστρατεία και κάποιους άγνωστους χρηματοδότες.
Ένα κόμμα που δημιουργήθηκε σαν ανάχωμα ανάμεσα στη Δεξιά και την Αριστερά, για να συγκρατήσει τους δυσαρεστημένους κεντροαριστερούς και μικρομεσαίους που κινούνταν προς τον ΣΥΡΙΖΑ.
Ένα κόμμα χωρίς ιδεολογία, χωρίς πρόγραμμα, χωρίς αρχές. Ένα κόμμα που έγινε με τις ευλογίες του συστήματος, της Δεξιάς, του μεγάλου κεφαλαίου, για να αναπληρώσει το κενό που αφήνουν το καταρρέον ΠΑΣΟΚ και η αποδυναμωμένη ΔΗΜ.ΑΡ., δηλαδή ένα σοσιαλδημοκρατικό κόμμα που αποδέχτηκε τον δεξιό νεοφιλελευθερισμό και αθέτησε το κοινωνικό συμβόλαιο και ένα κόμμα της ευρύτερης Αριστεράς που πληρώνει τις παλινωδίες του στις βασικές αντιθέσεις της εποχής και τη συμμετοχή του στη συγκυβέρνηση.
Ένα κόμμα που προβάλλεται υπέρμετρα από τα διαπλεκόμενα ΜΜΕ. Ένα κόμμα που θα είναι ο επόμενος σύμμαχος του Σαμαρά, ο οποίος ελπίζει να αποδυναμώσει την Αριστερά, για να ξανακυβερνήσει και να ολοκληρώσει το καταστροφικό του έργο. Τι σχέση έχεις εσύ με ένα τέτοιο κόμμα; Τι σχέση έχεις εσύ με τις κουλτουριάρες κυρίες του Κολωνακίου, που δεν μπορούν να ψηφίσουν την άξεστη Ν.Δ. του Σαμαρά, βλέπουν με αποστροφή τον ΣΥΡΙΖΑ, που απειλεί τα ταξικά τους συμφέροντα, και ένα θολό Ποτάμι (κάτι σαν τον Μπουτάρη ή τον Καμίνη, με λίγο Μνημόνιο και λίγο κοινωνικό φιλελευθερισμό) τους είναι κάτι οικείο και αποδεκτό;
Τι κοινό έχεις εσύ με κάποιους επαρμένους μεσοαστούς, που πιστεύουν πως καθορίζουν τις τύχες της οικονομίας και της χώρας; Που φαντασιώνονται πως το μπλοκ εξουσίας παίρνει σοβαρά υπόψη του τη γνώμη τους και νιώθουν υποχρεωμένοι να στηρίζουν τις επιλογές της άρχουσας τάξης, κι ας τους έχει απαξιώσει οικονομικό και κοινωνικά; Που επειδή πήγαν στα ίδια σχολεία με γόνους γνωστών οικογενειών και έκαναν διακοπές στα γνωστά θέρετρα της μεγαλοαστικής τάξης, πίστεψαν πως μοιράζονται την εξουσία μαζί της;
Αυτά τα κόμματα μιας χρήσης, που χρησιμοποιούνται από την άρχουσα τάξη ή διεθνή συμφέροντα με ένα συγκεκριμένο στόχο κάθε φορά και εξαφανίζονται μόλις τον πετύχουν, τα θεωρώ άκρως επικίνδυνα.
Θυμήσου την ΠΟΛ.ΑΝ. του Σαμαρά και την εθνικιστική και εθνικά επιζήμια πολιτική της στο Μακεδονικό. Είμαι σίγουρη πως θα αναθεωρήσεις και θα ψηφίσεις την Αριστερά, που εκφράζει τα συμφέροντά σου ως εργαζόμενη, αλλά και τις απόψεις σου για δημοκρατία και κοινωνική δικαιοσύνη.

 http://www.avgi.gr

Ο αυτισμος της ΚΝΕ

Νίκος Καρανίκας.



Δυο λόγια για την κνε-κκε ( με αφορμή την videoαισθητική της… ).

Αυτό που παρουσιάζει η κνε είναι ο αντίστοιχος αυτισμός του κόμματος που ανήκει. Το κκε ως κόμμα για τον εαυτό του δεν θα μπορούσε να γεννήσει κάτι άλλο. Η αισθητική του είναι ανάλογη της ηθικής του- των τελευταίων χρόνων. Σκεφτείτε ότι χτυπιέται οργανωτικά καθώς έχει επιλέξει να συνεργάζεται και να συμμαχεί μόνο με τον εαυτό του.
Η ηθική -του κκε – διαμορφώνεται από την κοινωνική και πολιτική συμπεριφορά, από την ύλη που τσαλακώνεται – σκεφτείτε, ξανά ,ότι μπρος στην φτωχοποίηση και την ανθρωπιστική κρίση που ζει ο λαός, το κκε προτίμησε να πει όχι στην δυνατότητα να σταματήσουν οι ιδιωτικοποιήσεις των αγαθών, η διάλυση της Υγείας και τους χιλιάδες να σβήνουν εκτός νοσοκομείων, σιωπηλά στα σπίτια τους. Προτίμησε να δοθεί η δυνατότητα στην νδ και το πασοκ να κυβερνάνε και να υλοποιούν τα μανιφέστα των νεοφιλελεύθερων.
Η απομάκρυνση του από την θεωρεία των συμμαχιών του Λένιν, το αναγκάζει να κάνει επιλεκτική ανάγνωση του. Είναι σχεδόν βέβαιο ότι αν συνεχίσει αυτήν την πολιτική απέναντι στον ΣΥΡΙΖΑ, θα μεταμορφωθεί ακόμα χειρότερα εκτός και αν αλλάξει πολιτική. Το σίγουρο επίσης είναι ότι θα ρθει σε δύσκολη θέση όταν ο λαός θα έχει επιλέξει τον ΣΥΡΙΖΑ για να κυβερνήσει και να ανατρέψει τα μνημόνια υπερασπιζόμενος τα κοινά αγαθά, όταν δηλαδή θα παλεύει για το κοινό καλό. Τότε το κκε θα τσαλακωθεί ή στην ύλη της ακροδεξιάς και του κεφαλαίου που θα κάνουν αντιπολίτευση ή μαζί με την αριστερά και τα κοινωνικά κινήματα για να υλοποιηθεί η πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ ενάντια στον νεοφιλελευθερισμό με τα μανιφέστα τους που είναι τα μνημόνια -που ζούμε
…”Γιατί εμείς δεν τραγουδάμε για να ξεχωρίσουμε, αδερφέ μου από τον κόσμο, εμείς τραγουδάμε για να σμιξουμε τον κόσμο”.

 http://karanikas.wordpress.com/2014/05/02/1661/